Dit liveblog is afgesloten. Hier kun je ons nieuwste liveblog over de oorlog in Oekraïne volgen.
EU-president Charles Michel en Commissievoorzitter Ursula von der Leyen hebben vanavond een dringend beroep gedaan op Europese werkgevers en bonden om schouder aan schouder de gevolgen van de oorlog in Oekraïne op te vangen, op dezelfde manier als eerder tijdens de coronapandemie.
Omgekeerd vroeg werkgeversvoorzitter Pierre Gattaz de politieke leiders onnodige schade aan de economie tegen te gaan. ,,Europa ontleent zijn wereldwijde kracht aan zijn economische macht. Het is van het allergrootste belang die in stand te houden door secundaire effecten van de oorlog zoals inflatie, extreme grondstoffen- en energieprijsstijgingen, tekorten en onderbrekingen in de aanvoerketens tegen te gaan.”
Werknemerstopman Ludovic Voet drong aan op snelle toekenning van het kandidaat-EU-lidmaatschap, aan zowel Oekraïne als Georgië en Moldavië. Gattaz vroeg ook aandacht voor de defensie- en ruimtevaartindustrie. Die moet nu keihard aan de bak, maar heeft moeite om zich met particulier kapitaal te financieren.
Bij beschietingen in de Oekraïnese hoofdstad Kiev is een Russische journaliste om het leven gekomen. Dat bevestigt haar werkgever Insider, een onafhankelijke nieuwswebsite gevestigd in Rusland. Videojournalist Oksana Baulina stierf terwijl ze een raketaanval filmde in een winkelcentrum in het Podolsky-district.
Baulina was in Oekraïne als correspondent waar ze reportages maakte vanuit Lviv en Kiev. Haar werkgever laat in een verklaring weten mee te leven met de nabestaanden en vrienden van Baulina. ,,We zullen van de oorlog in Oekraïne verslag blijven doen, net als van de Russische oorlogsmisdaden waaronder willekeurige beschietingen op woonwijken die de dood van burgers en journalisten tot gevolg hebben", aldus Insider.
Rusland heeft besloten om verschillende Amerikaanse diplomaten het land uit te zetten. Dat doet Moskou als vergelding nadat twaalf diplomaten van de Russische VN-missie eerder de VS hadden moeten verlaten na beschuldigingen van spionage. Dat heeft het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken woensdag bekendgemaakt.
,,Op 23 maart werd een lijst met namen van Amerikaanse diplomaten die tot 'persona non grata' werden verklaard, overhandigd aan het hoofd van de Amerikaanse diplomatieke missie op het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken", zo klinkt het in het persbericht.
Rusland antwoordt hiermee op de uitzetting van twaalf Russische diplomaten eind februari. Volgens Washington hadden zij 'misbruik gemaakt van hun diplomatieke status in de Verenigde Staten door zich bezig te houden met spionageactiviteiten die in strijd zijn met de nationale veiligheid'.
Anatoli Antonov, de Russische ambassadeur in de VS, hekelde toen de 'vijandige stap' van Washington.
Uit door Russische troepen belegerde Oekraïense steden zijn woensdag 4554 mensen geëvacueerd, meldt een hoge Oekraïense functionaris. Dat zijn er beduidend minder dan er dinsdag via zogenoemde humanitaire corridors wisten te vertrekken.
Uit de havenplaats Marioepol konden 2912 vluchtelingen met eigen voertuigen de stad te verlaten. Dinsdag werden in totaal 8057 mensen uit Oekraïense steden geëvacueerd.
Een olieboycot van Rusland kan 'vrij snel', verklaarde minister-president Mark Rutte in een debat in de Tweede Kamer over de komende top van EU-leiders. De Tweede Kamer pleit voor zo'n ban. Volgens Rutte zal het effect echter niet groot zijn.
De EU heeft Rusland massieve sancties opgelegd voor de inval in Oekraïne. Het wordt steeds ingewikkelder om tot nieuwe strafmaatregelen te komen, maakte Rutte duidelijk. EU-leiders praten donderdag en vrijdag over nieuwe strafmaatregelen in de hoop zo de oorlog te stoppen.
Het kabinet heeft 'geen taboes' als het gaat om sancties. Maar een boycot van Russisch gas zit er voorlopig niet in omdat de EU nog te afhankelijk is van Rusland. Er moeten eerst elders gasleveranciers worden gevonden en tegelijk moet de EU snel minder afhankelijk worden van Russisch gas.
© ANP — Premier Mark Rutte tijdens een debat over de komende Europese top en de ingelaste NAVO-top De Amerikaanse regering vindt dat Rusland oorlogsmisdaden pleegt door Oekraïnese burgers opzettelijk aan te merken als doelwit. Dat meldt de minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken in een verklaring.
,,We hebben talloze geloofwaardige rapporten gezien van willekeurige aanvallen die doelbewust op burgers zijn gericht, evenals andere gruweldaden. De Russische troepen hebben flatgebouwen, scholen, ziekenhuizen, kritieke infrastructuur, civiele voertuigen, winkelcentra en ambulances vernietigd, waarbij duizenden onschuldige burgers zijn omgekomen of gewond zijn geraakt."
© AP — Antony Blinken Het Russische staalconcern Severstal blijft woensdag mogelijk in gebreke met een aflossing aan zijn schuldeisers. Het concern heeft tot en met woensdag de tijd om een lening van 12,6 miljoen dollar af te lossen. Zo niet dan zal het bedrijf te boek staan als wanbetaler en hebben beleggers het recht om juridische stappen te ondernemen om bedragen terug te vorderen.
Een bron dicht bij het staalbedrijf zei dat het geld vorige week was overgemaakt, maar nog moest worden verwerkt en doorgegeven door zijn betalingsagent Citibank. Nu de deadline van woensdag snel nadert, zei Severstal dat het voortdurend in gesprek was over de problemen, en dat het een aanvraag voor speciale "vergunningen" bekeek die nodig zouden kunnen zijn om de betaling te verrichten.
De Russische mediawaakhond heeft Google News van het Amerikaanse bedrijf Alphabet geblokkeerd. Volgens het Russische persbureau Interfax was er via Google News toegang tot "valse" informatie over de Russische "militaire operatie" in Oekraïne.
Door een nieuwe Russische wet is het illegaal om elke gebeurtenis te melden die het Russische leger in diskrediet zou kunnen brengen. De invasie in het buurland mag ook geen oorlog worden genoemd.
China moet oppassen dat het niet te veel steun aan Rusland biedt, nu dat land gebukt gaat onder de economische sancties vanwege de inval in Oekraïne. De Amerikaanse nationale veiligheidsadviseur Jake Sullivan stelde dat bepaalde steun aan Rusland door China een reactie van de Verenigde Staten rechtvaardigen. Een week eerder waarschuwde hij Beijing al voor mogelijk ernstige gevolgen.
In zijn toespraak aan boord van de Air Force One op weg naar Brussel, waar president Joe Biden de NAVO-top zal bijwonen, zei Sullivan dat de VS bij de handhaving van sancties nauwlettend zullen toezien op de vraag of China de afwikkeling van Russische betalingen vergemakkelijkt. Ook wordt scherp gelet op eventuele pogingen van China om tegen exportcontroles in te gaan die zijn ingevoerd sinds Rusland Oekraïne binnenviel.
© Getty Images — Jake Sullivan De Russen voeren in buurland Oekraïne inmiddels een uitputtingsoorlog na talloze tegenslagen, meent een hoge Britse defensiefunctionaris. Het regime in Moskou zou zijn oorspronkelijke doelstellingen niet hebben bereikt. De invasie zal steeds meer een slijtageslag worden, is de inschatting.
Het Kremlin is na de invasie verrast door zowel omvang als felheid van het Oekraïense verzet, terwijl de Russische strijdkrachten te kampen hebben met 'problemen van eigen makelij', aldus de chef van de militaire inlichtingendienst, Jim Hockenhull.
De strategie van uitputting van de tegenstander zal gepaard gaan met 'roekeloos en willekeurig gebruik' van vuurkracht en leiden tot meer burgerslachtoffers, vernietiging van Oekraïense infrastructuur en een grotere humanitaire crisis, waarschuwde Hockenhull.
Westerse inlichtingenfunctionarissen vinden de Oekraïense beweringen dat Oekraïense troepen zeker 10.000 Russische troepen hebben gedood geloofwaardig. Zes hoge Russische officieren, onder wie generalen, zouden zijn gesneuveld.
Het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens is vanaf 16 september niet meer van toepassing in Rusland. Dat heeft de Europese mensenrechtenwaakhond aangekondigd.
Het Verdrag werd in 1950 aangenomen en werd in 1953 van kracht in de eerste landen. Het moet grondrechten als het recht op leven en de bescherming tegen discriminatie hoog houden.
Het respecteren van het Verdrag wordt geobserveerd door het Europees Hof voor de Mensenrechten. Burgers uit 46 lidstaten kunnen hiernaartoe stappen wanneer ze schendingen zien. In de afgelopen jaren was een aanzienlijk deel van de zaken afkomstig uit Rusland.
De Russische president Vladimir Poetin zou voor een vertrek van de alom gerespecteerde bankgouverneur Elvira Nabiullina zijn gaan liggen. De baas van de centrale bank van Rusland wilde opstappen nadat Poetin een invasie in Oekraïne beval, maar ze kreeg van de president te horen dat ze moest blijven, aldus ingewijden aan persbureau Bloomberg.
Nabiullina werd vorige week nog voorgedragen voor een nieuwe termijn van vijf jaar. Daarmee is het aan haar om de gevolgen van de oorlog op de Russische economie het hoofd te bieden. De strijd en de daaropvolgende sancties hebben in korte tijd veel van wat ze heeft bereikt in de afgelopen negen jaar stukgemaakt. Volgens de bronnen zou een vertrek op dit moment worden gezien als verraad van de president, met wie ze de laatste decennia nauw heeft samengewerkt.
De 58-jarige Nabiullina heeft nog niet in het openbaar gereageerd op haar herbenoeming.
© REUTERS — Elvira Nabiullina Als Rusland erop staat dat gasaankopen door landen van de Europese Unie in roebels worden voldaan, pleegt het land contractbreuk. Dat zei de Duitse minister van Economische Zaken Robert Habeck in een reactie op de aankondiging.
Duitsland zal volgens de minister met zijn Europese partners overleggen over de eis. Hij noemde de Russische aankondiging een sein dat de Russische president Vladimir Poetin niet langer als een stabiele partner kan worden beschouwd.
Poetin heeft de centrale bank van Rusland en betrokken overheidsdiensten een week de tijd gegeven om de verplichte betalingen in roebels mogelijk te maken.
© AFP — Robert Habeck De Nederlandse providers KPN, T-Mobile en Vodafone zullen ook na maart nog gratis bel- en sms-verkeer van en naar Oekraïne aanbieden. Dat zeggen de telecomaanbieders tegen NU.nl. Aanvankelijk waren de providers van plan om tot eind maart geen kosten te rekenen, maar dat nu wordt verlengd.
Klanten van de providers kunnen vanwege de oorlog in Oekraïne gratis bellen en sms'en van en naar Oekraïne. De telecomaanbieders zeggen dat de klanten zo beter contact kunnen houden met vrienden en familie die in het land verblijven.
Het Oekraïense leger heeft in een aantal gebieden rond Kiev Russische troepen teruggedrongen, zegt burgemeester Vitali Klitsjko van de Oekraïense hoofdstad. Hij herhaalde nog maar eens dat elk gebouw en elke straat verdedigd zullen worden en overgave geen optie is.
Ten noorden en oosten van Kiev wordt volgens Klitsjko hard gevochten. Hij stelt dat 'de kleine stad Makariv en vrijwel geheel Irpin nu al onder controle zijn van Oekraïense soldaten'. Irpin ligt tegen de oostkant van Kiev aan en Makariv ligt ongeveer 50 kilometer naar het westen. Volgens Oekraïense media zijn de Russen in Irpin mogelijk omsingeld.
Russische troepen rukten kort na de invasie op 24 februari op naar de buitenwijken van de hoofdstad, maar hebben die niet kunnen omsingelen of binnenvallen. Klitsjko stelt dat Kiev nog altijd het doelwit is van de Russen 'omdat het het hart van het land is'.
Volgens Klitsjko zullen de inwoners van Kiev nog eerder sterven dan op de knieën te gaan voor de Russische troepen.
© ANP / EPA — Oekraïnese soldaten patrouilleren rond Kiev Aan de vooravond van een dag vol diplomatiek topoverleg in Brussel heeft de Duitse bondskanselier Olaf Scholz nog maar eens getelefoneerd met de Russische president Vladimir Poetin. Dat heeft het Kremlin laten weten. Het ging onder meer om de lopende onderhandelingen tussen Moskou en Kiev, maar meer details werden niet gegeven.
In een interview met de Duitse krant 'Die Welt' zei Scholz dat hij Poetin al persoonlijk gewaarschuwd heeft voor de inzet van chemische of biologische wapens in Oekraïne. ,,Rusland beweert dat Oekraïne biologische en chemische wapens ontwikkelt en dat de Verenigde Staten dergelijke wapens in Oekraïne willen inzetten. Die twee stellingen kloppen allebei niet."
,,Het komt bij mij over als een impliciet dreigement dat Poetin er zelf over nadenkt om zulke wapens in te zetten", aldus de Duitse kanselier. ,,Daarom vond ik het belangrijk om hem zeer duidelijk en rechtstreeks te zeggen dat zoiets onaanvaardbaar en onvergeeflijk zou zijn."
© REUTERS — Olaf Scholz Het Oekraïense leger in de havenstad Odesa heeft de dood gemeld van een Russisch kolonel. Alexey Sharov zou omgekomen zijn bij het beleg van Marioepol. Daarmee loopt het dodental onder hoge Russische officieren steeds verder op. ,,Het is vermoedelijk sinds de Tweede Wereldoorlog dat er zoveel generaals gesneuveld zijn in het Russische leger”, schrijft het goed ingelichte Amerikaanse magazine Foreign Policy.
Sharov behoorde tot de 810de Separate Guards Marine Brigade, een onderdeel van de Russische Vloot in de Zwarte Zee. Die nam deel aan verscheidene belangrijke Russische operaties en oorlogen, onder meer in Georgië in 2008 en Syrië. Hij zou al de vijfde kolonel zijn die omgekomen is aan het front in Oekraïne.
Er kwamen ook al verscheidene generaals om het leven. Een Europees diplomaat die vertrouwd is met de westerse inlichtingendiensten had het maandag over minstens vijf sinds de oorlog in Oekraïne van start ging. Een topadviseur van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky - Mykhailo Podoliak - verklaarde zondag dat het er al zes waren. Hij noemde de Russische troepen ook 'totaal onvoorbereid'.
Rusland zelf houdt het officieel op één: generaal-majoor Andrey Sukhovetsky (47). Dat overlijden bevestigde president Vladimir Poetin zelf. De man was een veteraan van de oorlogen in Tsjetsjenië en Georgië en de annexatie van de Krim in Oekraïne in 2014. Hij werd bij Hostomel gedood door een sluipschutter.
De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov heeft voor het eerst expliciet toegegeven dat Moskou verrast werd door de westerse sancties. ,,Niemand had kunnen voorspellen dat het Westen de buitenlandse reserves van de Russische Centrale Bank zou bevriezen”, zei hij volgens de Russische krant ‘Kommersant’ tijdens een toespraak voor docenten en studenten van het Staatsinstituut voor Internationale Betrekkingen van Moskou.
De minister noemde het bevriezen van de buitenlandse reserves 'gewoon diefstal'. Met de maatregel wilde het Westen voorkomen dat de Centrale Bank de oorlog van Rusland in Oekraïne mee zou financieren. Het was ook een manier om de economie van het land te destabiliseren.
Zonder buitenlandse valuta’s is het ook moeilijker om een verdere daling van de roebel te voorkomen. Door economische en financiële sancties werd de Russische munt al flink minder waard.
© ANP / EPA — Sergei Lavrov De gesprekken tussen Kiev en Moskou over een einde aan de oorlog in Oekraïne verlopen moeizaam vinden beide partijen, al geven ze daar elk een eigen interpretatie aan.
Volgens de Oekraïense onderhandelaar Michailo Podoljak lopen de onderhandelingen niet van een leien dakje, omdat Kiev 'duidelijke en principiële standpunten inneemt'. De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov zegt dan weer dat de Oekraïense zijde voortdurend haar standpunten 'verandert, en haar eigen ideeën verwerpt'.
Lavrov zegt zich moeilijk van de indruk te kunnen onttrekken dat Kiev 'aan het handje gehouden wordt' door de VS, en dat Washington er alles aan doet om de gesprekken te vertragen. ,,Ze willen wapens blijven leveren aan Oekraïne", aldus de Russische buitenlandminister.
Oekraïne wil een staakt-het-vuren en eist een terugtrekking van de Russische troepen. Rusland verlangt dat Oekraïne Donetsk en Loegansk, de separatistische regio's in het oosten van het land, als onafhankelijke staten erkent en de Russische heerschappij over het geannexeerde schiereiland Krim bevestigt.
Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor Rusland aangepast. ,,We doen een herhaalde oproep aan Nederlanders in Rusland om te vertrekken als ze geen dwingende reden hebben om te blijven", vertelt woordvoerder Casper Soetekauw.
De kleurcode van het reisadvies is rood voor de aan Oekraïne grenzende regio's Branskaya, Kurskaya, Belgorodkaya, Voronezhkaya en Rostovskaya. En ook voor voor Tsjetsjenië en overige gebieden van de Noord-Kaukasus, zoals Dagestan en Ingoesjetië.
Dit betekent volgens het ministerie dat het te gevaarlijk is om naar die gebieden te reizen. Reis ook niet naar Kabardino-Balkarië (ook de Elbrus-regio) en het zuidelijke en oostelijke grensgebied van Stavropolski Kraj met Dagestan en Tsjetsjenië. ,,Wat uw situatie ook is: ga er niet naartoe", luidt het advies.
De kleurcode voor de rest van Rusland is oranje.
Rusland wil het EK voetbal van 2028 of 2032 organiseren. Die mededeling komt nogal onverwachts omdat de Russen vanwege de oorlog in Oekraïne niet aan internationale toernooien of wedstrijden mogen deelnemen. Zo is Rusland uitgesloten voor deelname aan de play-offs voor het WK van eind dit jaar in Qatar.
Poetin is de grootste vijand van de Russische bevolking geworden. Dat zei Commissievoorzitter Ursula von der Leyen in een net begonnen debat met het Europese Parlement. De waarde van de roebel is gekelderd, internationale kredietbeoordelaars beschouwen Russische obligaties als junk en honderden bedrijven die Poetins oorlog niet willen steunen zijn weggetrokken.
,,Ziedaar de erfenis die Poetin zijn land nalaat.” Von der Leyen riep de Russische leider op de honderden schepen met graan die hij vertrek via de Zwarte Zee belet snel door te laten. ,,Anders bent u niet alleen verantwoordelijk voor de oorlog in Oekraïne, maar ook nog voor honger in tal van andere landen.”
© ANP / EPA — Ursula von der Leyen Oekraïners die straks mogelijk in Nederland aan het werk gaan, moeten niet door kwaadwillenden uitgebuit kunnen worden. FNV Bouwen en Wonen, onderdeel van vakbond FNV, wil met name op de bouwplaats voorkomen dat vluchtelingen worden uitgeknepen of dat mensen 'kwijtraken' in het illegale circuit.
Tot 1 april is een tewerkstellingsvergunning voor Oekraïense medewerkers verplicht. Het kabinet heeft aangegeven dat voor deze groep mensen na 1 april een meldplicht via de werkgever voldoende is. Aan deze tijdelijke regeling wordt nu gewerkt. FNV meent dat als alle mensen gewoon geregistreerd worden, iedereen beter af is.
Voedingsmiddelenproducent Nestlé stopt met de verkoop van niet-essentiële producten in Rusland, waaronder repen van het merk KitKat en cacaodrank van Nesquik. Wel blijft de Zwitserse multinational voedingswaren verkopen aan Rusland die volgens het bedrijf essentieel zijn. 'Dit beschermt het basale recht op voedsel', schrijft het concern in een statement op zijn site, zonder een precieze lijst van noodzakelijke voedingsmiddelen te geven.
Met de ingreep reageert het bedrijf op het aanhoudende oorlogsgeweld in Oekraïne, dat eind februari werd aangevallen door de Russische krijgsmacht. Nestlé stopte eerder alle import uit en export naar Rusland die volgens het bedrijf niet noodzakelijk is. Ook hield het bedrijf op te adverteren in Rusland.
Maar activisten en politici waren kritisch op het besluit van Nestlé om toch actief te blijven in het land. De Oekraïense president Volodimir Zelenski zei dat het bedrijf zijn eigen slogan, Good Food, Good Life (goed voedsel, goed leven), niet naleefde.
Nestlé verwacht geen winst te boeken in Rusland en daardoor ook geen winstbelastingen af te hoeven staan aan de regering van president Vladimir Poetin. Wel blijft het bedrijf zijn Russische personeel betalen.
Nestlés Franse branchegenoot Danone liet woensdag weten bepaalde essentiële zuivelproducten en babyvoeding te blijven produceren in Rusland. Maar de export van andere merken, zoals bronwater van Evian of plantaardige zuivelvervangers van Alpro, is gestopt. Daarnaast investeert het bedrijf niet langer in Rusland, bijvoorbeeld in marketing.
Energieleverancier Vattenfall sluit geen nieuwe gascontracten af met Russische bedrijven. Het Zweedse bedrijf, dat ook in Nederland actief is, heeft alleen nog een aantal kortlopende contracten met Russische partijen. Die lopen tot eind volgend jaar.
Vattenfall was in september al gestopt met het afsluiten van nieuwe contracten met Russische bedrijven zoals staatsgasbedrijf Gazprom, zegt een woordvoerster. Daarover wil de energieleverancier alleen zeggen dat dit is gedaan om risico's te verkleinen. Vattenfall gaat de lopende korte termijncontracten niet annuleren. Dan zou Gazprom profiteren van huidige, hogere marktprijzen en daarbij moet Vattenfall waarschijnlijk een boete betalen vanwege het opzeggen van het contract. Dit zou het aardgas ook weer duurder maken voor de klanten van het bedrijf.
Eneco maakte dinsdag bekend geen nieuwe contracten meer af te sluiten voor de levering van Russisch gas vanwege de invasie in Oekraïne. Dat bedrijf heeft nog wel een langetermijncontract met het Duitse bedrijf Wingas dat loopt tot 2030. Dat is een dochter van Gazprom.
Het Duitse energieconcern E.ON, moederbedrijf van Essent, liet vorige week al weten geen nieuwe contracten met Russische bedrijven af te sluiten vanwege de oorlog. Het heeft nog wel wat kortlopende contracten via dochters van Gazprom.
Dat bedrijven geen directe contracten meer afsluiten met Russische gasleveranciers wil niet zeggen dat er helemaal geen Russisch aardgas wordt gebruikt in Nederland. Alle energiebedrijven kopen gas in op een internationale gasmarkt waar al het gas collectief wordt aangeboden. Het gas wordt uit verschillende bronnen gemengd en ook het gas uit Rusland is daar onderdeel van. Het is voor bedrijven daarom niet mogelijk om Russisch gas te boycotten.
Naar schatting komt zo'n 15 procent van al het gas dat door Nederlandse energieleveranciers wordt ingekocht oorspronkelijk uit Rusland. Voor de hele Europese Unie is dat percentage veel hoger.
De Internationale Arbeidsorganisatie van de Verenigde Naties (ILO) zet de samenwerking met Rusland stop tot het moment dat er een einde wordt gemaakt aan de oorlog in Oekraïne. Volgens de organisatie geldt de maatregel niet voor humanitaire hulp. De ILO is daarmee de zoveelste instelling die Moskou isoleert op het wereldtoneel.
'De aanhoudende agressie van de Russische Federatie, gesteund door de Belarussische regering, tegen Oekraïne is volstrekt onverenigbaar met de doelstellingen van de organisatie en de beginselen die ten grondslag liggen aan het lidmaatschap van de ILO', zo luidt de resolutie. Het initiatief voor een stemming kwam van Canada.
Moskou wordt opgeroepen 'onmiddellijk en onvoorwaardelijk een einde te maken aan zijn agressie, zijn troepen uit Oekraïne terug te trekken, een einde te maken aan het leed dat het de bevolking van Oekraïne aandoet, en zich te onthouden van verdere onwettige bedreigingen met of gebruik van geweld tegen welke lidstaat dan ook', zo valt verder te lezen.
De in 1919 opgerichte ILO is de oudste gespecialiseerde organisatie van de Verenigde Naties met 187 lidstaten. Uniek in het VN-systeem is dat landen vertegenwoordigd worden door regeringen, werkgevers en werknemers. De organisatie zetelt in Genève en heeft tot doel de rechten op werk te bevorderen, goede werkgelegenheidskansen te stimuleren, de sociale bescherming te verbeteren en de dialoog over werkgerelateerde kwesties te versterken.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski roept Franse bedrijven op Rusland de rug toe te keren. Hij noemde autofabrikant Renault, supermarktgroep Auchan en doe-het-zelfketen Leroy Merlin. ,,Renault, Auchan, Leroy Merlin moeten ophouden sponsors van de Russische oorlogsmachine te zijn", aldus de president woensdag tijdens een videotoespraak aan het Franse parlement.
Op verzoek van Zelenski hielden de Franse parlementsleden een moment stilte ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de oorlog in Oekraïne.
Rondom het vliegveld van Marioepol is hevig gevochten. Het vliegveld is verlaten, de wegen en landingsbanen zijn onbruikbaar.
De miljoenen vrouwen en kinderen die de oorlog in Oekraïne zijn ontvlucht lopen het gevaar in verkeerde handen te vallen, waarschuwt de Europese Commissie. Zij heeft aanwijzingen dat mensenhandelaars op hen azen om ze bijvoorbeeld in de prostitutie aan het werk te zetten.
,,We hebben signalen dat er auto's klaarstaan om kwetsbare kinderen en vrouwen op te pikken", zegt verantwoordelijk Eurocommissaris Ylva Johansson. Er zouden eveneens aanwijzingen zijn dat 'de online vraag naar Oekraïense vrouwen voor seksuele diensten' stijgt. Ze drukt vluchtelingen op het hart om op hun hoede te zijn en bijvoorbeeld zo mogelijk samen en per bus te reizen en nooit hun paspoort af te geven aan iemand anders dan een overheidsfunctionaris.
De Europese Unie telt inmiddels meer dan 3,5 miljoen Oekraïense vluchtelingen. Meer dan de helft van hen verblijft in Polen.
Belarus heeft Oekraïne te kennen gegeven dat het een aantal diplomaten moet terughalen. Als reden geeft de regering in Minsk op dat het buurland zich 'onvriendelijk' heeft opgesteld en zich bemoeit met interne Belarussische aangelegenheden. De geheime dienst van Belarus, de KGB, beschuldigde dinsdag acht Oekraïense diplomaten van spionage.
Het Belarussische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft niet gezegd hoeveel Oekraïense diplomaten het land binnen 72 uur moeten verlaten. Wel zei het dat het consulaat van Oekraïne in de stad Brest moet sluiten wegens gebrek aan medewerkers. De Oekraïense ambassadeur en vier andere diplomaten mogen blijven.
Rusland heeft Belarus gebruikt als uitvalsbasis voor zijn aanval op Oekraïne. Kiev zegt dat Belarus zelf onder druk van Moskou staat om zich bij een vervolgoffensief aan te sluiten, mogelijk in het westen van Oekraïne.
Het grootschalig herverdelen van Oekraïense vluchtelingen uit andere Europese landen naar Nederland is momenteel niet aan de orde. Dat zei staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel en Migratie) woensdag in debat met de Tweede Kamer.
Maandag spreekt Van der Burg met zijn Europese collega's over de vluchtelingencrisis die is ontstaan sinds het begin van de Russische invasie van Oekraïne vorige maand. Een aantal partijen, waaronder D66 en de PvdA, vindt dat het tijd is om buurlanden van Oekraïne, waar de meeste vluchtelingen worden opgevangen, te hulp te schieten. Zo heeft Polen al zo'n twee miljoen Oekraïense vluchtelingen opgevangen. In Nederland zijn tot dusver ruim 26.000 opvangplekken geregeld, de komende weken moeten dat er in totaal 50.000 worden.
Maar volgens Van der Burg ligt herverdeling maandag niet op tafel, omdat zijn Oost-Europese collega's hier vooralsnog niet om hebben gevraagd. Het kabinet gaat dat nu ook niet aan deze landen aanbieden.
De Navo stationeert nog eens vier zogeheten battlegroups in lidstaten die Rusland door de oorlog in Oekraïne richting hun grenzen zien oprukken. De bataljons, die uit militairen van verschillende Navo-landen bestaan, komen in Hongarije, Slowakije, Roemenië en Bulgarije, zegt Navo-chef Jens Stoltenberg.
Polen en de drie Baltische landen hadden al zo'n gevechtsgroep. Die worden verdubbeld in grootte.
Stoltenberg rekent erop dat de leiders van de dertig Navo-lidstaten morgen op hun top in Brussel hun zegen geven voor de nieuwe eenheden. Nederland denkt er sterk over deel te nemen aan die voor Roemenië, die onder Franse leiding zou komen te staan.
De Amerikaanse president Joe Biden is onderweg naar Brussel voor belangrijk topoverleg over de oorlog Oekraïne. Hij is donderdag bij bijeenkomsten van de Navo, Europese Unie en G7.
Biden waarschuwde bij zijn vertrek uit het Witte Huis opnieuw voor de inzet van chemische wapens door Rusland. ,,Ik denk dat dat een echte dreiging is", zei hij tegen de media, toen hem werd gevraagd naar de kans dat deze wapens in Oekraïne worden gebruikt.
© REUTERS — Joe Biden stapt in het presidentiële vliegtuig om in Brussel te overleggen over de situatie in Oekraïne. De Duitse minister Annalena Baerbock van Buitenlandse Zaken zegt dat meer Strela-luchtdoelraketten op weg zijn naar Oekraïne. Volgens de Duitse krant Bild heeft de Duitse nationale veiligheidsraad in een geheime zitting besloten 1700 van dergelijke raketten beschikbaar te stellen en direct richting het land te vervoeren.
,,Ik kan duidelijk zeggen dat er nog meer Strela-leveringen onderweg zijn", zei Baerbock tegen het Duitse parlement. ,,We zijn een van de grootste wapenleveranciers in deze situatie, het maakt ons niet trots, maar het is wat we moeten doen om Oekraïne te helpen", aldus de minister.
© ANP / EPA — De Duitse minister Annalena Baerbock van Buitenlandse Zaken zegt dat meer Strela-luchtdoelraketten op weg zijn naar Oekraïne. Rusland wil dat zogeheten 'onvriendelijke landen' die olie of gas kopen van het land in roebels betalen. President Vladimir Poetin heeft de centrale bank en betrokken overheidsdiensten een week de tijd gegeven om dat mogelijk te maken. Alle landen die Rusland sancties hebben opgelegd vanwege de oorlog in Oekraïne, zoals de landen van de Europese Unie, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten, zijn door Rusland als onvriendelijk aangemerkt.
Rusland maakt duidelijk dat het niet zal stoppen met de leveringen. Het enige dat verandert is de valuta waarin de contracten betaald moeten worden. Voorheen kreeg Rusland namelijk vooral in euro's en dollars betaald.
Nu het land door sancties steeds minder handel kan drijven, zijn die munteenheden minder praktisch voor het land. Door handel in roebels te drijven, wordt die munteenheid ook ondersteund. Landen die niet genoeg roebels hebben, kunnen die namelijk kopen wat de prijs van de Russische munteenheid ondersteunt. Na de bekendmaking werd de roebel al direct 3 procent meer waard ten opzichte van de dollar.
De Europese gasprijs schoot direct omhoog uit angst dat Europese landen vanwege de Russische stap minder gas zullen willen afnemen. De prijs op de toonaangevende Amsterdamse gasmarkt ging tot 21 procent omhoog en kostte even 119 euro per megawattuur. Inmiddels schommelt de prijs rond de 115 euro per megawattuur.
De Oekraïense hond Patron heeft een bijzonder talent: explosieven opspeuren met zijn reukvermogen. Hij zou samen met zijn hondengeleiders al 90 explosieven hebben gevonden.
Nataliya (49) komt uit Oekraïne, uit Chermigov. Ze is 15 jaar samen en 12 jaar getrouwd met Twentenaar Mark ten Heggeler, uit Hengevelde. Ze vangt Oekraïners op in haar huis.
Europa moet voortaan centraal zijn gas inkopen en lidstaten wettelijk verplichten hogere voorraden aan te houden, vindt Brussel. Dat is de beste manier om komende winter en de jaren daarna nieuwe gastekorten en duizelingwekkende prijsstijgingen voor burgers en bedrijven tegen te gaan.
Met centrale inkoop – toen van vaccins – hebben we al ervaring opgedaan tijdens de coronapandemie, aldus Brussel in voorstellen aan het Parlement en de lidstaten. Omdat sommige landen moeite hebben met de overdracht van steeds weer nieuwe bevoegdheden stelt Brussel een gemengde steering board voor (Commissie plus lidstaten) en zouden lidstaten ook vertegenwoordigd moeten zijn in het onderhandelingsteam dat met zoveel mogelijk aanbieders de contracten uit onderhandelt. Door hun schaalgrootte – want voor heel Europa – zouden die relatief voordelig moeten uitpakken voor alle lidstaten.
De tweede maatregel betreft een verplichte ondergrondse gasopslag van minstens 80 procent aan het begin van de komende winter, en van 90 procent op 1 november van elk jaar daarna. De maatregelen zijn een antwoord op de wens van de EU-staats- en regeringsleiders kortgeleden in Versailles om Europa zo snel mogelijk onafhankelijk te maken van gas, olie en steenkool uit Rusland. Zij komen morgen opnieuw bijeen voor onder meer een eerste discussieronde over de nieuwe voorstellen.
De Commissie wil ook nog iets doen aan de hoge stroomprijzen, maar heeft daarover nog geen eindvoorstel. Franrijk en Spanje stelden eerder voor de gasprijs los te koppelen van die van stroom, maar niet iedereen wil dat. Het gaat blijkbaar om een complex probleem omdat lidstaten niet dezelfde energiemix, stroommarkt en verbindingen met andere stroomnetwerken hebben. De Commissie heeft de voors en tegens van verschillende benaderingen op een rijtje gezet en wil dat de komende anderhalve maand nog preciezer doen, maar een oplossing zonder kosten en andere nadelen – weet ze nu al – bestaat niet.
De 'actieve fase' van de oorlog in Oekraïne is naar verwachting voor eind april voorbij, stelt de Oekraïense presidentiële adviseur Oleksij Arestovitsj. Hij leidt dit af uit het kennelijk vastlopen van de Russische inval die een maand geleden is begonnen.
Volgens Arestovitsj boeken de Russische troepen vrijwel nergens meer terreinwinst en hebben ze 40 procent van de manschappen verloren. De cijfers uit Oekraïne zijn niet onafhankelijk geverifieerd. Het Kremlin herhaalt geregeld dat alles volgens plan verloopt.
De Russische klimaatgezant Anatoli Tsjoebajs heeft volgens bronnen ontslag genomen en het land verlaten. Tsjoebajs kan uiteindelijk niet meer achter president Vladimir Poetin staan als gevolg van de bloedige inval in Oekraïne. Hij is tot dusver de hoogste functionaris die uit de gelederen van Poetin stapt naar aanleiding van de inval een maand geleden.
De 66-jarige Tsjoebajs was een van de architecten van de ingrijpende economische hervormingen die na de ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991 werden doorgevoerd. Hij werd destijds een van de meeste gehate politici door zijn haastig doorgevoerde privatiseringen. Die werden als 'schoktherapie' op de vastgelopen planeconomie losgelaten. Een relatief kleine groep ondernemers profiteerde daarvan terwijl de bevolking verkommerde. De groep bestaat uit de oligarchen waar de regering van Poetin op steunt.
Poetin kreeg van Tsjoebajs zijn eerste belangrijke baan in het Kremlin. Tsjoebajs was jarenlang topman in Russische staatsbedrijven en werd vorig jaar door Poetin aangesteld als klimaatgezant en -adviseur.
© REUTERS — De Russische klimaatgezant Anatoli Tsjoebajs heeft volgens bronnen ontslag genomen en het land verlaten. De samenwerkende hulporganisaties achter Giro555 waarschuwen mensen die willen doneren voor de slachtoffers van de oorlog in Oekraïne voor digitale oplichting. ,,Zo circuleert er op dit moment een valse e-mail, verstuurd met als afzender info@giro555.nl, met de oproep om spullen af te geven of een donatie te doen naar een rekeningnummer van BUNQ-bank", twittert Giro555. De samenwerkende hulporganisaties benadrukken dat die mail niet van Giro555 afkomstig is.
Finland heeft 21 jachten in beslag genomen om te onderzoeken of de eigenaren daarvan vallen onder Europese sancties tegen Rusland. Volgens Sami Rakshit, hoofd van de handhavingsdienst, 'zijn het geen boten die een gewone burger zou hebben, maar zijn ze ook geen 150 meter lang'. Voor Finland, een land met weinig miljonairs, is de waarde volgens hem 'significant'.
De jachten liggen nog opgeslagen voor de winter en met de bevroren zee voor de Finse kust was de kans niet groot dat ze zouden vertrekken. Zolang het onderzoek loopt, mag dat hoe dan ook niet. Volgens Rakshit heeft een aantal eigenaren een link met belastingparadijzen. ,,We gaan er niet van uit dat alle in beslag genomen jachten onder de sancties vallen, maar dat is wat we nu proberen vast te stellen."
Het tekort aan graan dat wereldwijd dreigt door de oorlog in Oekraïne, kan volgens Greenpeace worden opgelost door de veestapel in Europa iets in te krimpen. Als de hoeveelheid granen in veevoer met 8 procent wordt verlaagd, is de besparing groot genoeg om de wegvallende opbrengst van Oekraïense velden te compenseren, stelt de milieuorganisatie.
,,Het Europese voedselsysteem is met name gericht op overproductie van dierlijke producten en productie voor de export", stelt Greenpeace. In Oekraïne wordt volgens de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties normaal 26 miljoen ton tarwe verbouwd. Als dat in een ongunstig scenario met de helft afneemt door de Russische inval, komt dat dus neer op 13 miljoen ton. Dat komt overeen met 8 procent van de 162,5 miljoen ton aan graan van diverse soorten die in de EU wordt gebruikt om dieren te voeden.
De oorlog in Oekraïne gaat in Europa niet leiden tot honger, wel tot hogere voedselprijzen. Dat zegt de Europese Commissie, die vanmiddag een reeks korte en middellange termijn-maatregelen voorstelde om de voedselproductie te verhogen, ook ten behoeve van de inmiddels 3,5 miljoen Oekraïense vluchtelingen.
Zo krijgen boeren, vissers en kunstmestproducenten tijdelijk makkelijker staatssteun, mogen boeren een deel van hun braakliggende grond inzaaien voor voornamelijk eiwithoudende gewassen, zullen er minder beperkingen zijn op veevoerimport en mogen lidstaten een lager BTW-tarief toepassen en inkomenssteun naar voren halen.
Brussel helpt verder de meest geraakte voedselproducenten met 500 miljoen uit een crisisfonds en extra opslag van varkensvlees. De Commissie ziet in de oorlog geen reden om de eigen landbouwvergroening uit te stellen, ze wil die in tegendeel versnellen. Oekraïne krijgt steun (brandstof, geld) om ook dit voorjaar nog graan en zonnebloemen in te zaaien. Brussel en de lidstaten samen zetten een crisismechanisme op om minstens maandelijks voedselvoorraden te inventariseren en vroegtijdig tekorten te signaleren.
Polen zet 45 Russische diplomaten het land uit op verdenking van spionage. Volgens de minister van Binnenlandse Zaken, Mariusz Kaminski, wordt met deze stap 'een netwerk van Russische geheime diensten' ontmanteld.
De Russische ambassadeur in Warschau, Sergej Andrejev, werd vanochtend ontboden. Na een overleg met de Poolse autoriteiten verklaarde hij tegenover media dat er geen basis is voor de beschuldigingen.
De lijst met namen is opgesteld door de Poolse inlichtingendienst ABW. Die had het ministerie van Buitenlandse Zaken gevraagd de diplomaten het land uit te zetten. Rusland zei toen met een tegenactie te komen als de diplomaten daadwerkelijk worden uitgezet, berichtte het Russische persbureau RIA Novosti.
Vorige week werd in Warschau een Poolse staatsburger opgepakt op verdenking van spionage voor Russische geheime diensten. Deze persoon werkte bij de archieven van de burgerlijke stand en had toegang tot nog twee archieven. De verdachte blijft zeker drie maanden vastzitten.
Rusland en Oekraïne hebben tot nu toe twee keer krijgsgevangenen uitgewisseld, zegt het ministerie van Buitenlandse Zaken in Moskou. Wanneer dat is gebeurd en hoeveel mensen er werden uitgewisseld, is niet bekendgemaakt.
Hoeveel militairen beide partijen krijgsgevangen hebben gemaakt, is onduidelijk. De Russische mensenrechtencommissaris Tatjana Moskalkova meldde maandag dat Rusland gegevens over meer dan vijfhonderd gevangengenomen Oekraïense soldaten aan het Rode Kruis heeft doorgegeven met als doel ze te ruilen.
Een week geleden bleek dat de door de Russen meegenomen burgemeester van de Oekraïense stad Melitopol Ivan Fedorov is ingeruild voor negen Russische soldaten.
Inwoners van de Oekraïense stad Lviv worden verrast door optredens van verschillende muzikanten:
Bij de Nederlandse gemeenten zijn tot en met dinsdag 5620 Oekraïners ingeschreven. Dat blijkt uit de nieuwste cijfers van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Het kan zowel gaan om mensen die in de noodopvang zitten als om mensen die zelf onderdak hebben gevonden.
Goede cijfers over het totale aantal Oekraïners in Nederland zijn niet beschikbaar, maar duidelijk is wel dat het werkelijke aantal hoger ligt. Alleen al in de opvang die de gemeenten geregeld hebben zitten meer mensen. Volgens cijfers van dinsdag ging het daarbij om 13.000 mensen. Nieuwe cijfers worden later vandaag verwacht.
Als Rusland de gaskraan zou dichtdraaien, kunnen de economische gevolgen voor Nederland groot zijn. Daarvoor waarschuwt het Centraal Planbureau (CPB) in een nieuwe analyse.
Vooral bedrijven die actief zijn in de autobranche en kledingindustrie lijken kwetsbaar, omdat zij voor de leveringen van producten en onderdelen erg afhankelijk zijn van internationale ketens.
Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet is slechts zo'n 15 procent van het gas dat we in Nederland gebruiken afkomstig uit Rusland. Maar Nederland is via productieketens van bedrijven ook sterk verbonden met andere Europese landen. En de Europese economie is op haar beurt sterk verweven met de invoer van Russisch gas en Russische olie, onderstreept het CPB nogmaals.
Dit alles zou betekenen dat Nederland flink geraakt kan worden als de situatie rond de oorlog in Oekraïne verder escaleert en de Russische energietoevoer naar Europa zou stokken. Volgens de deskundigen van het CPB zou zo'n situatie niet alleen resulteren in hogere prijzen voor importen van energie. Ook tal van andere goederen zouden nog duurder worden. Niet alleen bedrijven, maar ook consumenten zouden dit voelen in de portemonnee. En alle sectoren van het bedrijfsleven zouden dan met krimp te maken krijgen.
De sancties die de Europese Unie en een aantal andere landen hebben opgelegd aan Rusland, hebben nu al economische gevolgen voor ons. Nederland wordt als handelsland zelfs relatief zwaarder getroffen dan veel andere landen, geeft het CPB aan. Maar op de middellange termijn blijft de impact voor de Nederlandse economie volgens het planbureau vooralsnog beperkt. Dit komt omdat de handel met Rusland klein is en Nederland waarschijnlijk meer gaat handelen met andere landen.
Een akkoord over een staakt-het-vuren tussen de Russen en de Oekraïners is nog ver weg. Buitenlandverslaggever Sanne Schelfaut licht de laatste ontwikkelingen toe:
De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov gaat morgen in Moskou om tafel met het hoofd van het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC), Peter Maurer. Onderwerp van gesprek is het werk rond 'humanitaire respons' van het Rode Kruis in Oekraine.
© AP — De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov Vandaag worden er negen humanitaire corridors ingesteld, zodat Oekraïners kunnen vluchten voor het oorlogsgeweld. Inwoners van Marioepol kunnen in de havenstad Berdjans vervoer krijgen, aldus de Oekraiense autoriteiten.
Oekraïners proberen met behulp van Nederlandse snipergeweren hooggeplaatste Russische militairen uit te schakelen. Oud-commando Ray Klaassens legt uit waarom de rol van die geweren zo belangrijk is.
De stemming onder consumenten in Nederland is sinds de Russische inval flink verslechterd. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) zakte de graadmeter waarmee het vertrouwen wordt gemeten bijna naar het laagste niveau ooit. Alleen in februari en maart 2013 lag het vertrouwen lager.
Consumenten in Nederland werden al maanden op rij steeds somberder. Dat kwam omdat de prijzen sterk stegen en het leven duurder werd. In het consumentenvertrouwen van maart speelt volgens het CBS voor het eerst de oorlog in Oekraïne mee. Daardoor is de inflatie in Europa alleen nog maar verder omhoog gegaan.
De Russische president Vladimir Poetin is van plan later dit jaar een G20-top bij te wonen die door Indonesië wordt georganiseerd. Dat zei de Russische ambassadeur in Jakarta vanmorgen.
Daarmee reageerde ambassadeur Ljoedmila Vorobjova op oproepen van enkele G20-leden, waaronder de Verenigde Staten, om Rusland te weren uit de groep van 's werelds belangrijkste economieën. ,,Niet alleen de G20, veel organisaties proberen Rusland uit te sluiten'', zei ze. ,,De reactie van het Westen (op de Russische invasie van Oekraïne) is absoluut disproportioneel.''
© AP — Russian President Vladimir Putin listens to Novgorod Region Governor Andrei Nikitin during a meeting in Moscow, Russia, Tuesday, March 22, 2022. (Mikhail Klimentyev, Sputnik, Kremlin Pool Photo via AP) Het Russische leger heeft een laboratorium op het terrein van de kernreactor in Tsjernobyl 'geplunderd en verwoest', melden de Oekraïense autoriteiten. 'Russische bezetters hebben het nieuwste laboratorium overgenomen.'
Het lab in kwestie verwerkt radioactief afval en 'hoogst actieve' radioactieve samples zijn nu in handen van de Russen, aldus een verklaring.
De kerncentrale werd al snel na de invasie ingenomen door het Russische leger. Werknemers werden wekenlang gevangen gehouden. Enkele van hen zijn inmiddels vrijgelaten, meldt The Guardian.
© REUTERS — Het Russische leger heeft gisteren drie raketten afgevuurd op niet nader gespecificeerde militaire installaties in de buurt van de stad Rivne, in het noordwesten van Oekraïne. Dat zei de regionale commandant van het Oekraïense leger, Vitali Kovalj, tegen persbureau Unian.
Vitali voegde eraan toe dat de verliezen aan Oekraïense zijde ten gevolgde van de nog niet duidelijk zijn. Volgens het Russische ministerie van Defensie zijn alleen al bij een van de drie aanvallen, op het militaire oefenterrein Nova Ljoebomyrka, meer dan 80 Oekraïense strijders omgekomen.
De Italiaanse autoriteiten onderzoeken een luxejacht dat wordt gelinkt aan de Russische president Vladimir Poetin. De 140 meter lange Scheherazade ligt in de haven van Marina di Carrara in de regio Toscane. Onder andere The New York Times en het team rond de veroordeelde Russische oppositieleider Aleksej Navalni brengen het schip in verband met Poetin. De Italiaanse financiële opsporingsdienst legt nu informatie uit databases en handelsregisters naast elkaar om te kijken of die beweringen kloppen, meldt persbureau ANSA.
Het schip ligt momenteel op een werf van jachtenbouwer The Italian Sea Group. Dat bedrijf ontkent stellig dat de Scheherazade bezit is van Poetin. Maar een plaatselijke bestuurder van vakbond Cgil meldde onlangs dat er 'ongewone ontwikkelingen' rond het schip waren. Zo werd de volledige Russische bemanning vervangen door Britten, zegt hij tegen het Italiaanse persbureau.
Italië heeft bezittingen van Russische oligarchen ter waarde van ruim 800 miljoen euro in beslag genomen, zei premier Mario Draghi na een speech van de Oekraïense president Volodimir Zelenski voor het Italiaanse parlement. Zelenski riep de Italianen op alle bezittingen van de Russische elite te bevriezen.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski zegt vandaag in een videoboodschap dat de gesprekken met Rusland om een einde te maken aan de oorlog in zijn land 'zwaar' en 'soms confronterend' zijn. Maar hij zei ook: ,,Stap voor stap gaan we vooruit."
Hoewel Russische en Oekraïense onderhandelaars in de afgelopen weken regelmatig met elkaar hebben gesproken, zeggen beide partijen dat een deal nog ver weg is. ,,We blijven op verschillende niveaus werken om Rusland aan te moedigen op weg naar vrede", zei Zelenski over de besprekingen die volgens hem 'vrijwel elke dag plaatsvinden'.
Zelenski greep de videoboodschap ook aan om Russische troepen te beschuldigen van het dwarsbomen van pogingen om burgers uit de Zuidoostelijke havenstad Marioepol te evacueren. Daar leven volgens de Oekraïense president momenteel ongeveer 100.000 mensen in 'onmenselijke omstandigheden, volledig geblokkeerd, zonder voedsel, zonder water, zonder medicijnen, onderhevig aan constante beschietingen en bombardementen'.
Toch konden iets meer dan 7.000 mensen onlangs worden gered uit Marioepol, aldus Zelenski.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft in een videoboodschap opnieuw zijn licht laten schijnen over de onderhandelingen die gaande zijn met Rusland. De vredesonderhandelingen zijn 'zwaar' en 'soms confronterend', zegt Zelenski volgens persbureau Reuters. ,,Maar stap voor stap komen we verder.''
Oekraïne is van mening dat het op een gegeven moment tot een ontmoeting moet komen tussen Zelenski en de Russische president Vladimir Poetin, om daadwerkelijk stappen te kunnen maken in de onderhandelingen.
© AFP — De Oekraïense president Volodimir Zelenski. ,,Wat ik nu in Marioepol zie, is geen oorlog, maar een genocide", zei Irina Venediktova Venediktova, de Oekraïense procureur-generaal vandaag tegen persbureau AFP. Ze bevindt zich op dit moment in Lviv, in het westen van Oekraïne. ,,Oorlogstheaters hebben regels en principes. Wat we in Marioepol zien, is het totale gebrek aan regels."
Het omsingelde Marioepol wordt dagelijks onderworpen aan bombardementen sinds Rusland vorige maand Oekraïne binnenviel. In de stad woonden voor de oorlog zowat 450.000 mensen, momenteel verblijven er nog ongeveer 200.000.
Volgens Venediktova zal Oekraïne ervoor ijveren dat ook de internationale gemeenschap het beleg van de havenstad als volkerenmoord zou bestempelen.
In Marioepol bombardeerden de Russen onder meer al een materniteit, woonwijken en een theater.
© AP — Het beschoten theater in Marioepol. Niet ver van de belegerde Oekraïense havenstad Marioepol hebben pro-Russische separatisten een hulpkonvooi in beslag genomen. Dat meldt de Oekraïense vicepremier Irina Veretsjtsjoek.
Strijders van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk zouden verschillende Oekraïense civiele defensiemedewerkershebben 'gegijzeld' in Manhoesj, tien kilometer ten westen van Marioepol. Die informatie kon nog niet geverifieerd worden door onafhankelijke bronnen.
De mensen die gegijzeld zijn, zouden de bestuurders van de bussen zijn die gebruikt worden voor de evacuatie van burgers.
Meer dan 100.000 mensen wachten in Marioepol op een evacuatie, maar zitten vast in de stad aan de Zee van Azov, waar de situatie volgens waarnemers steeds dramatischer wordt.
Volgens het Russisch ministerie van Defensie zijn ondertussen meer dan 68.000 burgers geëvacueerd uit Marioepol, zonder de hulp van Kiev. Deze mensen zijn nu 'in volledige veiligheid onder de bescherming van de Russische Federatie'. Kiev daarentegen beschuldigt Moskou ervan vrouwen en kinderen tegen hun wil naar Rusland te brengen.
Voormalig staatssecretaris Fred Teeven vertrekt over twee weken naar de Pools-Oekraïense grens om een groep vluchtelingen met een touringcar naar Nederland te rijden. Dat zei de voormalig politicus vanavond in de SBS6-talkshow HLF8.
Teeven, die na zijn politieke carrière aan de slag ging als buschauffeur, werd gevraagd door oud-minister van Defensie Joris Voorhoeve om te helpen. Voorhoeve liet eerder deze maand al weten dat hij eigenhandig een gevlucht Oekraïens gezin had opgehaald uit Polen. De actie met de touringcars wordt gecoördineerd door Pouw Vervoer. Het bedrijf zoekt nog naar meer chauffeurs.
,,Of ik er lang over na moest denken? Nee, eigenlijk helemaal niet", zei Teeven, die de laatste jaren wel minder op de bus rijdt dan vijf jaar geleden. ,,Toen reed ik vijf dagen per week en had ik tijd om na te denken wat ik nou ging doen na mijn politieke carrière. Nu rijd ik nog twee zondagen in de maand op de bus."
© ANP — Oud-staatssecretaris Fred Teeven reed half maart ook de touringcar tijdens de VVD-campagne in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen. Oekraïense demonstranten probeerden in Turkije een Russische superjacht tegen te houden. Het jacht is van de Russische oligarch Roman Abramovitsj en wilde aanmeren in de Turkse havenstad Bodrum. Turkije doet niet mee aan de sancties tegen Rusland:
De Oekraïense president Volodimir Zelenski neemt donderdag virtueel deel aan de ingelaste Navo-top in Brussel, meldt persbureau Interfax. Hoe en wat, dat wordt nog uitgewerkt. Mogelijk spreekt Zelenski de deelnemers slechts toe via een videoboodschap, maar de kans bestaat ook dat hij de hele vergadering (of een groot deel ervan) meedoet.
,,Dit zal de kans zijn voor de leiders van de bondgenoten om direct president Zelenski te horen praten over de rampzalige situatie waarin het Oekraïense volk zich bevindt, door de agressie van Rusland", aldus een Navo-verantwoordelijke
De Amerikaanse president Joe Biden reist deze week in levende lijve af naar Europa om de Navo- en EU-toppen bij te wonen. De Verenigde Staten en hun westerse bondgenoten kondigen dan ook extra sancties aan tegen Rusland, zegt het Witte Huis.
Het zou gaan om een volgend sanctiepakket. Een belangrijk onderdeel daarvan is aanscherping van bestaande strafmaatregelen om het Moskou nog moeilijker te maken om sancties te omzeilen. Biden zal ook verdere Amerikaanse bijdragen aankondigen om de humanitaire omstandigheden voor vluchtelingen en burgers in Oekraïne te verlichten. Veel mensen zitten nog vast in belegerde steden.
© Michael Kappeler/dpa — De Oekraïense president Volodimir Zelenski. ,,Rusland zal alleen kernwapens gebruiken als het bestaan van de natie bedreigd wordt." Dat heeft Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov vandaag gezegd, meldt het Russische staatspersbureau Tass. Hij lijkt daarmee te reageren op westerse bezorgdheid dat het conflict in Oekraïne, dat bijna een maand geleden werd binnengevallen door Rusland, zou kunnen escaleren tot een nucleaire oorlog.
,,We hebben een beleid voor binnenlandse veiligheid, en het is openbaar. Je kunt alle redenen lezen voor het gebruik van kernwapens", zei Peskov. ,,Dus als het een existentiële bedreiging is voor ons land, dan kan het worden gebruikt in overeenstemming met ons beleid", aldus Peskov op vragen van journalisten over wanneer kernwapens worden ingezet. Hij verwijst naar het al vele jaren bestaande beleid.
Poetin kondigde eind vorige maand, enkele dagen na de invasie in Oekraïne, aan de nucleaire wapens van Rusland als afschrikkingsmiddel in paraatheid te brengen. VN-topman Antonio Guterres zei vorige week om die reden een nucleair conflict niet langer uit te sluiten.
Peskov zei verder ook dat het doel van de Russen in Marioepol is om 'het te verschonen van nationalistische units', daarbij verwijzend naar het extremistische Azov-regiment. De Oekraïense president Volodimir Zelenski zei eerder dat er van Marioepol - door alle Russische beschietingen - niks meer over is, 'alleen ruïnes'. (zie ook onze update van 16:41).
En de gemeenteraad van Marioepol stelde: ,,Ze (de Russen, red.) willen Marioepol met de grond gelijkmaken en tot as van een dood land maken.''
© AFP — Brandende appartementsgebouwen in Marioepol, een paar dagen geleden. De Russische president Vladimir Poetin zou al jarenlang een geheime relatie hebben met Alina Kabajeva (38), een voormalige topturnster. De twee zouden ook kinderen hebben. Poetin zou zijn minnares en hun kroost voor het begin van de Russische oorlog in Oekraïne in veiligheid hebben gebracht naar een zwaar beveiligde chalet in Zwitserland.
Een petitie roept het land nu op om Kabajeva uit te leveren en terug te sturen naar Rusland, om zo 'Eva Braun met haar Führer te verenigen', klinkt het in een directe verwijzing naar Adolf Hitler en diens minnares. De petitie vindt dat Kabajeva de gevolgen van haar band met Poetin moet dragen. 'Ondanks de oorlog die gaande is blijft Zwitserland onderdak bieden aan een handlanger van Poetins regime', staat in de petitie.
Zwitserland ontkent dat Kabajeva en haar kinderen in het land verblijven. Er is ook geen bewijs voor. Anderen geloven dat Poetins minnares en de kinderen in een optrekje van de president in het Altajgebergte in Mongolië zitten. Intussen hebben al ruim 60.000 mensen de petitie ondertekend om Kabajeva weer uit Zwitserland weg te krijgen.
Kabajeva verschijnt zelden in het openbaar. Ze werd nog dansend gezien in een video van een tornooi voor ritmische gymnastiek in Moskou in december vorig jaar. Enkele weken voor haar vermeende minnaar een oorlog in Oekraïne begon. Vladimir Poetin zou vele maîtresses hebben sinds hij in 2013 van zijn echtgenote Ljoedmila Sjkrebneva scheidde. Poetin en Sjkrebneva trouwden in 1983. Ze hebben samen twee dochters.
© Hollandse Hoogte / AFP — De Russische president Vladimir Poetin met zijn vermeende minnares Alina Kabajeva in juni 2001. In Rusland is voor zover bekend de eerste strafzaak tegen een bekende journalist geopend voor het verspreiden van nepnieuws over de Russische invasie in Oekraïne. Die strijd mag geen oorlog, maar slechts een speciale militaire operatie worden genoemd.
De populaire verslaggever en commentator Aleksandr Nevzorov (63) zou volgens Moskou valse informatie hebben verspreid over het Russische leger in Oekraïne. Volgens een nieuwe wet riskeert hij een gevangenisstraf van vijftien jaar voor het publiceren van 'leugens'. Justitie is op zoek naar hem. Mogelijk bevindt Nevzorov, een oud-parlementariër, zich in het buitenland.
Volgens rechercheurs van de speciale Onderzoekscommissie publiceerde Nevzorov bewust fake news. Hij stelde dat het Russische leger opzettelijk een kraamkliniek in de zuidelijke havenstad Marioepol bombardeerde. De Russen zelf beweren dat zich in het gebouw radicale Oekraïense elementen bevonden.
Vorige week was al een strafzaak geopend tegen een Russische blogger die in Frankrijk woont, voor het verspreiden van de 'valse' informatie dat Russische strijdkrachten doelgericht op Oekraïense burgers schieten.
,,In het ergste geval zullen we sterven, maar we zullen ons nooit overgeven", riep de burgemeester van Kiev, Vitali Klitsjko, vandaag uit voor de Raad van Europa terwijl Russische troepen opnieuw zijn stad probeerden te omsingelen. Dat meldt persbureau AFP.
,,Als burgemeester van Kiev beloof ik je één ding, de Russen zullen Kiev nooit binnenkomen", zei de voormalige wereldkampioen boksen tijdens een videoconferentie met het Congres van Lokale en Regionale Overheden in Straatsburg.
,,We hebben elk gebouw, elke straat, elke hoek van de stad versterkt. We zullen vechten om onze stad en onze toekomst te verdedigen. We zullen niet knielen", vervolgde hij.
De voormalige bokser riep Europese staten op om Oekraïne 'conomisch, politiek en militair' te steunen tegen Rusland. ,,We hebben wapens nodig, we vechten tegen een van de sterkste legers ter wereld", zei hij.
© AFP — Burgemeester Vitali Klitsjko in Kiev afgelopen vrijdag. De autoriteiten van Gibraltar hebben een jacht van een Russische oligarch in beslag genomen. De confiscatie heeft te maken met de Britse sancties tegen Rusland.
Het gaat om een schip dat onder de Maltese vlag vaart met de naam Axioma. Het jacht was van de Russische oligarch Dmitri Poempjanski, de topman van de Russische pijpleidingenproducten TMK.
Volgens de autoriteiten van Gibraltar had 'een grote internationale bank' het hooggerechtshof van de Britse exclave verzocht om het jacht in beslag te nemen. Gibraltar liet het schip toe tot zijn haven 'in het belang van de schuldeisers'.
Eerder legden al verschillende Europese landen, waaronder Duitsland, Frankrijk, Italië en Frankrijk, de luxueuze schepen van Russische miljardairs aan de ketting.
© REUTERS — Axioma, het jacht van de Russische oligarch Dmitri Poempjanski. Voor Arno Volkering (55) komt de oorlog in Oekraïne elke dag dichterbij. De Westlander woont al jaren in een piepklein dorpje in het land en hoewel het daar relatief rustig is, ziet hij elke dag wat de oorlog aanricht. Hij heeft nu een 17-jarige jongen in huis genomen van wie de vader in het leger zit en de moeder in het ziekenhuis werkt. ‘Zijn moeder zegt dat er in het ziekenhuis allemaal mensen worden binnengebracht met afgerukte ledematen.’
© Privéfoto — Arno Volkering (55) uit Monster. Hongarije brengt zijn hulp aan Oekraïne in stelling om zijn aanspraken op de miljarden uit het Europese coronaherstelfonds kracht bij te zetten. Brussel moet het geld geen dag langer vasthouden nu Hongarije offers brengt voor 'de vrede en veiligheid van de Europese Unie als geheel', schrijft premier Viktor Orbán aan de Europese Commissie.
Hongarije heeft bijna een jaar geleden 7,2 miljard euro aangevraagd uit het fonds, maar de commissie heeft dat verzoek nog altijd niet goedgekeurd. Ze heeft zorgen over de rechtsstaat in het land. Voor Polen, dat aanspraak maakt op een nog veel groter bedrag, geldt hetzelfde.
,,In crisissituaties zijn de eenheid van de Europese Unie en de gedeelde verantwoordelijkheid die de lidstaten verbindt bijzonder belangrijk", schrijft Orbán. Hongarije vangt 450.000 Oekraïners op die de oorlog in hun land zijn ontvlucht, het bewaakt de grens en stuurt noodhulp, stelt hij. Nu de last van de oorlog vooral op de oostelijke lidstaten drukt, moeten zij volgens de Hongaarse premier ook dringend en met spoed bij het EU-geld kunnen dat voor hen klaarligt.
Hongarije zinspeelde er al eens op EU-beleid te zullen blokkeren om uitbetaling van Europees geld af te dwingen. Het land dwarsboomde in het verleden geregeld maatregelen tegen Rusland en China, maar lijkt de gestage stroom EU-sancties vooralsnog niets in de weg te leggen. Een eventueel gas- of olie-embargo is voor Boedapest wel taboe, heeft het verklaard.
© AFP — De Hongaarse premier Viktor Orbán. De Russen kampen nog steeds met grote logistieke problemen tijdens hun aanval op Oekraïne, zegt de Amerikaanse regering. Er zijn niet alleen voedsel- en brandstoftekorten, maar er is ook een gebrek aan uitrusting voor militairen, zei een hoge functionaris van het Amerikaanse ministerie van Defensie.
,,We hebben aanwijzingen dat sommige soldaten bevriezingsverschijnselen hebben opgelopen en zijn teruggetrokken uit de strijd. Ze blijven dus problemen houden met de logistiek en bevoorrading", aldus de Pentagon-medewerker. Volgens hem zouden de Russische troepen ook met communicatieproblemen te maken hebben.
De problemen zouden te wijten zijn aan aanhoudend verzet van de Oekraïners en slechte planning. De brandstoftekorten hebben volgens het Pentagon ook gevolgen voor de marine. ,,Ze maken zich zorgen over het kunnen blijven bijtanken van hun schepen."
Het ministerie verwacht dat de Russen de belegerde havenstad Marioepol waarschijnlijk vanaf zee gaan bestoken. In de Zee van Azov zou Rusland ongeveer zeven schepen hiertoe hebben verzameld.
Volgens een official van de Britse regering heeft het Russische leger nog voor ongeveer drie dagen eten en munitie over. Dat meldt de Britse krant The Guardian. ,,Ze hebben grote problemen in de bevoorradingsketen.'' Volgens de Brit gaat het in sommige gebieden beter dan in andere, maar is de bevoorrading door de Russen in algemene zin 'slecht'.
© AFP — Een eerdere satellietfoto van het Amerikaanse bedrijf Maxar toont een grote Russische militaire kolonne in Oekraïne. Het registreren van Oekraïense vluchtelingen bij de gemeenten begint op gang te komen. Tot dinsdagochtend hadden zich 4280 mensen ingeschreven bij de gemeente, in de zogenoemde Basisregistratie Personen (BRP). Op maandag alleen al schreven zich ruim duizend mensen in, meldt het ministerie van Binnenlandse Zaken.
Cijfers over aantallen Oekraïners in Nederland zijn vooralsnog lastig te achterhalen. Dat komt doordat zij in de meeste gevallen vrij naar Nederland kunnen reizen en zich dus bijvoorbeeld niet hoeven aan te melden als asielzoeker, zoals in het verleden bij vluchtelingen meestal het geval was. Het ministerie van Justitie en Veiligheid verstrekt wel dagelijkse cijfers over mensen die bij de gemeenten worden opgevangen. Woensdag stond die teller op 13.000. Het totale aantal Oekraïners zal echter hoger zijn.
Het is de bedoeling dat alle Oekraïners zich laten inschrijven in de BRP. Zo hoopt de overheid zicht te houden op de volledige groep, of ze nu in de noodopvang van een van de gemeenten zitten, bij vrienden of familie verblijven, al voor de Russische inval in Nederland verbleven of hier zelf een woning hebben gevonden. Die cijfers zijn ook van belang om zaken als zorg en onderwijs goed te organiseren. Ook worden hun gegevens zo automatisch bekend bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst.
De Russen hebben bij een aanval in de Oekraïense hoofdstad Kiev zogenoemde kamikazedrones ingezet, onbemande toestellen voor eenmalig gebruik die bij hun inzet verloren gaan. Bij de operatie viel zeker een dode, constateerde het Franse persbureau AFP ter plekke. Er is ook een melding dat er meerdere slachtoffers zijn.
Een aantal kamikazedrones viel een gebouw aan van de nationale academie voor wetenschappen, in het noordwesten van de stad. Reddingswerkers haalden minstens één lichaam met militair uniform uit het complex.
Volgens de Oekraïners zijn meerdere drones neergehaald. De resten van een toestel lagen in de buurt op de grond.
EU-landen mogen bedrijven die geraakt worden door de Russische oorlog tegen Oekraïne tot 400.000 euro overheidssteun geven. De Europese Commissie wil daarvoor ruimte maken binnen de staatssteunregels, blijkt uit door persbureau Reuters ingeziene documenten. Vissers, boeren en tuinders kunnen tot 35.000 euro krijgen, bijvoorbeeld door belastingvoordelen of garanties op leningen.
De oorlog en de daaropvolgende EU-sancties en Russische vergeldingsmaatregelen treffen sommige Europese bedrijven hard. Ondernemingen verliezen klandizie of leveranciers. Tuinders en vissers raken in de knel door hoge stookkosten en brandstofprijzen. De commissie kondigde daarom aan de lidstaten de mogelijkheid te willen bieden om ze te hulp te schieten, net als tijdens de coronacrisis.
Bedrijven die worstelen met de hoge gas- en stroomprijzen kunnen geholpen worden met maximaal 30 procent van hun kosten, staat volgens Reuters in de plannen van de commissie. Er zou een limiet van 2 miljoen euro gaan gelden. Bedrijven die om liquide middelen verlegen zitten, kunnen een staatsgarantie krijgen om gemakkelijker een geldschieter te vinden. De overheid kan ook helpen met een gesubsidieerde lening.
Verantwoordelijk Eurocommissaris Margrethe Vestager presenteert de versoepelingen morgen.
© EPA — Eurocommissaris Margrethe Vestager. Voor Oekraïners die naar Nederland vluchten is het nog niet eenvoudig om een bankrekening te openen. Banken werken met toezichthouders en de overheid aan een oplossing voor dit probleem, geeft Betaalvereniging Nederland aan. ,,We hebben daar nog geen pasklaar antwoord op." De processen die banken hanteren om buitenlandse studenten een rekening te laten openen kunnen daarbij mogelijk als voorbeeld dienen, aldus een woordvoerder. ,,Het is in Nederland ook mogelijk om tijdelijke BSN-nummers te verstrekken, daar wordt ook naar gekeken."
Een bankrekening is voor vluchtelingen handig als ze gaan werken, wat voor de Oekraïners relatief makkelijk moet worden. Ook als ze leefgeld krijgen vanuit de overheid is een rekening praktisch. Dat kan echter nog wel enkele weken gaan duren, gaf de overheid al aan. Hoe lang de banken nodig hebben om het openen van bankrekeningen mogelijk te maken, weet Betaalvereniging Nederland nog niet. ,,Er wordt hard aan gewerkt.''
Rusland kan de oorlog die het land gestart is in Oekraïne niet winnen. Dat heeft de Antonio Guterres, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, gezegd. Hij riep ook opnieuw op tot een onmiddellijk staakt-het-vuren.
,,Oekraïne kan niet stad per stad, straat per straat, huis per huis worden overwonnen”, aldus Guterres vandaag in New York. ,,Deze oorlog kan niet gewonnen worden. Vroeg of laat moet men zich van het slagveld naar de onderhandelingstafel verplaatsen.”
Guterres benadrukte ook dat de Russische oorlog onwettelijk is, dat Rusland de VN-verdragen schendt en al vreselijk leed heeft veroorzaakt . Burgers worden geterroriseerd door systematische bombardementen, stelde hij. ,,De voortzetting van de oorlog in Oekraïne is moreel onaanvaardbaar, politiek niet verdedigbaar en militair gezien zinloos. Het is tijd om deze absurde oorlog te beëindigen.”
© AFP — VN-baas Antonio Guterres. Volgens de Oekraïense regering willen minstens 100.000 burgers weg uit de door de Russen belegerde havenstad Marioepol in het zuiden. Maar zij kunnen niet vertrekken door een gebrek aan veilige vluchtroutes.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski zegt dat er door de wekenlange bombardementen niets meer over is van de stad. ,,Er is daar niets meer. Alleen ruïnes", aldus de president in een videotoespraak.
Beschietingen van Marioepol door Russische troepen beletten ook dat Oekraïense reddingswerkers toegang krijgen tot de plek van een gebombardeerd theater, waar mogelijk honderden burgers in kelders schuilden toen het gebouw vorige week werd getroffen door een luchtaanval. Rusland ontkent het theater te hebben beschoten of burgers aan te vallen.
De gemeenteraad van Marioepol meldde dat de Russen weer twee grote bommen op de stad hebben gegooid, maar gaf niet aan hoe groot de schade was en of er slachtoffers waren gevallen. ,,Wederom is duidelijk dat de bezetters niet geïnteresseerd zijn in de stad Marioepol. Ze willen die met de grond gelijkmaken en tot as van een dood land maken", aldus de raad.
© AP — Marioepol. Volgens, Oleg Nikolenko, woordvoerder van het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken, dreigt er een voedsel- en medicijntekort voor zo'n 300.000 inwoners van de zuidelijke stad Cherson. De stad was de eerste grote stad in Oekraïne die in Russische handen viel nadat de Russen op 24 februari het buurland binnenvielen.
Volgens Nikolenko weigeren de Russen om bij Cherson humanitaire corridors in te stellen om de inwoners uit de stad te evacueren.
De laatste twee MS-patiënten die voor de oorlog in Oekraïne naar Rusland gingen voor stamceltherapie komen donderdag weer terug in Nederland. De zware behandeling is in Nederland momenteel nog niet beschikbaar voor patiënten met multiple sclerose (MS). Daar komt waarschijnlijk binnen een week of twee verandering in, vertelt Jan van Amstel, voorzitter van de MS Vereniging Nederland. ,,Zodat patiënten niet meer naar Rusland hoeven."
De meeste mensen die in Nederland niet terecht konden, gingen naar Rusland. Begin maart vertelde Van Amstel dat nog acht patiënten met MS in een ziekenhuis lagen in Moskou, herstellende van de stamceltransplantatie. Doordat veel Europese landen het luchtruim sloten voor vliegtuigen uit Rusland was het nog even onduidelijk hoe deze patiënten terug zouden keren. Uiteindelijk is de terugkeer geregeld.
Parijs heeft de opmerkelijke stap gezet Kiev het ereburgerschap toe te kennen. ,,Met deze prijs die voor het eerst aan een stad wordt toegekend, bevestigt Parijs zijn vriendschap en steun voor de Oekraïense hoofdstad die momenteel vecht voor zijn vrijheid", aldus burgemeester Anne Hidalgo van de Franse hoofdstad.
In een lange verklaring op de website laat de stad weten de Russische inval in Oekraïne krachtig te veroordelen en pal achter het land te staan. Wat de Franse hoofdstad betreft is toekenning van het ereburgerschap 'het sterkste gebaar om solidariteit met Kiev te belichamen'.
De gemeenteraad van Parijs heeft ook besloten een miljoen euro beschikbaar te stellen aan verenigingen en organisaties die zorgen voor Oekraïense vluchtelingen die in de stad aankomen.
© EPA — De Eiffeltoren in Parijs, vorige maand in de Oekraïense kleuren blauw en geel. Russische strijdkrachten hebben 2389 Oekraïense kinderen uit de oostelijke regio's Donetsk en Loeganks illegaal meegenomen naar Rusland. Dat twittert de Amerikaanse ambassade in Oekraïne op basis van het ministerie van Buitenlandse Zaken van dat land. 'Dit is geen hulp. Dit is ontvoering', twittert de ambassade.
Oleg Nikolenko, woordvoerder van het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken, noemt op Twitter hetzelfde aantal kinderen. Hij stelt dat ze allemaal 'alleen al op 19 maart' zijn ontvoerd. Het is vooralsnog niet duidelijk of het om oorlogspropaganda gaat.
Oekraïense jeugdzeilers hebben geprobeerd te voorkomen dat dit Russische superjacht kon aanmeren in de Turkse stad Bodrum:
© REUTERS — De Griekse minister Nikos Dendias van Buitenlandse Zaken. De Griekse minister Nikos Dendias van Buitenlandse Zaken is van plan een hulpmissie te leiden naar de belegerde Oekraïense havenstad Marioepol. Voorwaarde is dat de strijdende partijen dat toelaten. Voordat Rusland Oekraïne binnenviel woonden er pakweg 100.000 etnische Grieken in en rond de strategische havenstad aan de Zee van Azov.
Marioepol ligt al dagen onder vuur van Russische troepen en de inwoners zijn verstoken van gas, water en licht. Dendias zegt de hulpmissie naar de stad in samenwerking met het Rode Kruis te willen leiden. Hij heeft de Oekraïners gevraagd de missie te vergemakkelijken en Rusland deze niet te belemmeren. ,,De prioriteit van de Griekse regering is om onze etnische gemeenschap en burgers te beschermen", zei Dendias.
De Griekse consul-generaal in Marioepol hielp bij de coördinatie van evacuatiemissies toen hij vastzat in de stad en werd als een held begroet toen hij dit weekend terugkeerde in Athene. Griekenland bood vorige week ook aan om de kraamkliniek in de stad, die eerder deze maand werd aangevallen, te herbouwen.
Sinds het begin van de oorlog op 24 februari zijn ongeveer 13.000 Oekraïense vluchtelingen naar Griekenland gegaan, waaronder meer dan 4000 kinderen.
Russische parlementariërs hebben ingestemd met hogere celstraffen voor het bewust verspreiden van 'valse informatie' over acties van de Russische overheid in het buitenland. Wie hieraan schuldig bevonden wordt kan tot vijftien jaar gevangenisstraf krijgen. Media in Rusland komen daarmee verder onder druk te staan.
Begin maart ging het parlement al akkoord met dezelfde hoge straffen voor 'nepnieuws' over het Russische leger. Om die reden besloten meerdere internationale media hun berichtgeving vanuit Rusland te staken.
Media worden bovendien steeds harder aangepakt door de Russische mediawaakhond. Die eist dat de zogenoemde 'speciale militaire missie' in Oekraïne niet wordt omschreven als een 'aanval, invasie of oorlogsverklaring'. Meerdere Russische mediaorganisaties hebben waarschuwingen ontvangen, waarin is gedreigd met boetes en andere straffen.
Tientallen Russische vliegtuigen zijn in het buitenland in beslag genomen. Volgens het Russische persbureau Interfax gaat het om 78 toestellen. Moskou worstelt met harde westerse sancties na de invasie van Oekraïne. Daardoor is het grootste deel van de leveringen van vliegtuigen en onderdelen aan Rusland stopgezet.
In totaal zijn er 780 geleasete vliegtuigen in Rusland, waarvan 515 afkomstig van buitenlandse bedrijven. Uit angst dat die bedrijven de vliegtuigen opeisen als ze buiten Rusland landen, heeft het land luchtvaartmaatschappijen opgeroepen niet meer buiten Rusland en Belarus te vliegen met geleasete toestellen.
Die vliegtuigen stonden ook vaak in het buitenland geregistreerd. Bijna alle toestellen van Boeing en Airbus die door Russische luchtvaartmaatschappijen worden gebruikt, waren bijvoorbeeld geregistreerd in Bermuda en Ierland. Vorige week hebben die twee landen de certificering opgeschort van alle door Rusland geëxploiteerde vliegtuigen. Rusland maakte het vervolgens mogelijk voor buitenlandse partijen om toestellen in Rusland te registreren.
Het land had 1367 toestellen toen de sancties werden opgelegd. Daarvan zijn er nu bijna achthonderd ingeschreven in het Russische vliegtuigregister.
Rusland zegt het geschil met de leasemaatschappijen te willen oplossen. De verhuurders van de vliegtuigen willen echter niet onderhandelen over een compensatie of over een verkoop, aldus de Russen.
De Nederlandse dirigent Jeroen Weierink organiseert in samenwerking met stichting MAX Maakt Mogelijk van Omroep MAX vijf benefietconcerten voor Oekraïne. Het speciaal voor deze gelegenheid samengestelde 'Orkest voor de Vrede' bestaat grotendeels uit Nederlandse musici die hun roots in Oekraïne en Rusland hebben.
De concerten vinden plaats van zaterdag 26 maart tot en met 30 maart in Maasland, Amsterdam, Leusden, Doetinchem en Deventer. Musici, solisten, dirigent en de concertzalen werken allemaal belangeloos mee en de gehele opbrengst komt ten goede aan de opvang van Oekraïense vluchtelingen in Moldavië.
Initiatiefnemer Weierink is dirigent van het befaamde Charkov City Opera & Ballet. Met dit gezelschap reisde hij de laatste zes jaar door Europa met tal van bekende opera's van Verdi, Bizet en Puccini. In 2015 dirigeerde hij in de kathedraal van Kiev het officiële herdenkingsconcert voor de MH17-ramp in aanwezigheid van de Oekraïense president en zijn gasten.
De kaartverkoop is dinsdag van start gegaan via de Nationale Theaterkassa.
Volgens het Oekraïense parlement zijn er meerdere branden uitgebroken in het afgezette gebied rond de voormalige kerncentrale van Tsjernobyl in Oekraïne. De Verchovna Rada, de officiële naam van het parlement, maakte bekend dat het op zeven plekken brandt. In het bericht verwees ze naar satellietgegevens van de European Space Agency Esa. Al met al zou een gebied van ruim twee vierkante kilometer in brand staan.
Russische troepen namen ongeveer een maand geleden de controle over het gebied rond de kerncentrale. Het was daar in 1986 dat het ergste nucleaire ongeval in de geschiedenis van civiel gebruik van kernenergie plaatsvond. De branden zijn 'waarschijnlijk veroorzaakt door de gewapende agressie van de Russische Federatie, namelijk door beschietingen of brandstichting', zegt de Rada. Dat kon niet worden geverifieerd. Er zijn echter in het verleden bos- en bosbranden geweest.
Een vooraanstaande Russische journaliste en voormalig tv-presentatrice, Zhanna Agalakova, heeft ontslag genomen uit onvrede over de aanval op Oekraïne. Ze werkte tot voor kort voor de Russische staatszender Kanaal 1, als laatste als correspondent in Parijs. Daar zei ze vandaag dat ze ontslag heeft genomen, omdat ze dit werk niet meer kan doen. Als redenen gaf ze aan dat de staatstelevisie voor propaganda van het Kremlin wordt misbruikt en de autoriteiten onafhankelijke media censureren en sluiten.
Agalakova is bekend in Rusland door circa dertig jaar werk in de media. Ze won in 2002 een mediaprijs en werd in 2006 door de regering van het land onderscheiden voor haar diensten voor het vaderland.
Ze werkte begin jaren negentig bij persbureau RIA Novosti als verslaggeefster voor entertainmentnieuws en nieuws over beroemdheden. In 1999 ging ze bij Kanaal 1 werken als nieuwslezeres en presentatrice. Vervolgens ging ze aan het werk als correspondent in Parijs en daarna als correspondent in New York. Ze keerde een jaar geleden naar Parijs terug, waar ze afgelopen week haar ontslag indiende.
Jongeren slapen buiten voor Oekraïense vluchtelingen
Jongeren door heel Nederland slapen vanavond in de buitenlucht. Met de actie 'Bed Voor Bed' willen zij geld ophalen voor jongeren in Oekraïne die hun huis zijn ontvlucht. Tji-Tji Riri-hatuela is een van die jongeren en slaapt vanavond in de Johan Cruijff ArenA.
De onderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne verlopen nog niet 'substantieel' genoeg, vindt het Kremlin. ,,Een bepaalde procedure heeft plaatsgevonden, maar we zouden willen dat die energieker, substantiëler is", aldus Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov dinsdag. Het is nog onduidelijk wanneer een volgende onderhandelingsronde gepland staat.
Op welke punten de onderhandelingen dan vastlopen wilde Peskov niet kwijt. ,,Nu die kwesties publiek maken zal het onderhandelingsproces, dat al trager en minder substantieel verloopt dan we zouden willen, alleen maar belemmeren."
Tijdens een persconferentie kreeg Peskov vragen over de uitspraken van de Oekraïense president Volodimir Zelenski. Die had maandag aangegeven beschikbaar te zijn voor een gesprek met zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin over een 'compromis' over de Donbass en de Krim, om een einde te maken aan de vijandelijkheden die Rusland op 24 februari is begonnen. Zelenski voegde er toen wel aan toe dat zo'n akkoord pas na goedkeuring in een referendum bekrachtigd kan worden.
De Oekraïense eisen in deze gesprekken zijn bekend: een staakt-het-vuren, de terugtrekking van de Russische troepen en de aanduiding van landen die garant staan voor de veiligheid van het land. Moskou van zijn kant zegt dat het Oekraïne wil 'demilitariseren' en 'denazificeren'.
Het Oekraïense leger kan deze week rekenen op militaire helmen en kogelvrije vesten uit Schoonhoven. Uitvaartondernemer Kees Stoppelenburg uit de Zilverstad zamelt die in op speciaal verzoek van burgemeester Vasyl Koval van het Oekraïense district Pidberiztsivska.
Via oud-militairen heeft hij al diverse helmen en kogelvrije vesten binnen. Hij hoopt er dankzij donaties ook nog een aantal op de kop te tikken bij legerdumpzaken. ,,We hebben daarvoor zo’n 6000 euro beschikbaar”, zegt hij tegen deze site. Lees hier het volledige artikel.
Oekraïne meldt dat zo'n 15.300 Russische soldaten zijn gesneuveld sinds het begin van de oorlog in het land. De informatie is niet bevestigd door Rusland, dat begin deze maand meldde dat 498 van zijn militairen waren omgekomen.
Er was de afgelopen dagen verwarring over het dodental na berichtgeving van de Russische pro-Kremlin krant Komsomolskaja Pravda. Die publiceerde zondag online een artikel waarin stond dat 9861 Russische soldaten waren gesneuveld, maar de passage verdween later. De krant gaf niet meteen commentaar waarom dat was gebeurd. Andere media waren maandag verbaasd over het bericht en wezen erop dat de briefing van het ministerie van Defensie van zondag geen informatie bevatte over aantallen gedode Russen.
Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov zei dinsdag geen commentaar te kunnen geven op de cijfers in het krantenbericht. Daarop legde de aanwezige journalist van de krant, Alexander Gamov, uit dat de website gehackt was en dat 'fake informatie gepost werd. Veel massamedia weten hiervan'. Peskov bedankte daarop de journalist.
Peskov gaf nog mee dat zij geen recht hebben zulke informatie publiek te maken tijdens een militaire operatie. ,,Dat is het voorrecht van het ministerie van Defensie'', aldus de zegsman.
In Nederland is inmiddels 392 miljoen euro aan Russische tegoeden en transacties bevroren, meldt minister van Financiën Sigrid Kaag aan de Tweede Kamer. In totaal zijn 188 meldingen van banken, verzekeraars, andere financiële instellingen en trustkantoren binnengekomen. En de teller loopt op, benadrukt de bewindsvrouw.
Instellingen waar vermogen en/of tegoeden van Russen zijn ondergebracht die op de sanctielijsten staan, moeten dit bevriezen, anders maken ze zich schuldig aan een economisch delict. Ook moeten ze melding maken bij de toezichthouders Autoriteit Financiële Markten en De Nederlandsche Bank. Lees hier het volledige artikel.
De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft paus Franciscus uitgenodigd om de rol van bemiddelaar te spelen in de vredesonderhandelingen tussen Kiev en Moskou. 'We zouden de bemiddelende rol van de Heilige Stoel waarderen om een einde te maken aan het menselijk lijden in Oekraïne', schreef Zelenski na afloop van het telefoongesprek op Twitter.
De Oekraïense president verklaarde ook 'Zijne Heiligheid te hebben geïnformeerd over de moeilijke humanitaire situatie en de blokkering van de humanitaire corridors door de Russische troepen', terwijl hij de paus bedankte voor zijn 'gebeden voor Oekraïne en vrede'.
De paus herhaalde zondag zijn oproep tot het beëindigen van de oorlog. Hij sprak van een 'zinloos bloedbad' met elke dag 'slachtingen en wreedheden'. 'De gewelddadige agressie tegen Oekraïne vertraagt helaas niet', schreef hij op Twitter. Een dag eerder had hij Oekraïense vluchtelingen in een kinderziekenhuis in Rome bezocht.
Een klein deel van de Nederlandse bedrijven ondervindt grote gevolgen van de oorlog in Oekraïne en de westerse sancties tegen Rusland. Dat meldt de Kamer van Koophandel (KVK) op basis van eigen onderzoek onder bijna 1400 Nederlandse ondernemers. Het gaat om gevolgen als hoge brandstofprijzen, producten die niet leverbaar zijn en terughoudendheid van kopers door de verder stijgende inflatie.
Slechts 7 procent van de ondernemers doet zaken met Rusland. De gevolgen worden wel breder gevoeld, vooral in de sectoren land- en tuinbouw, groothandel en logistiek. In de land- en tuinbouw voelt een derde van de ondernemers grote of zeer grote gevolgen. In heel Nederland gaat het om 8 procent van de bedrijven.
Als ondernemers de gevolgen voelen van de oorlog en de sancties, gaat het vooral om hogere energieprijzen (68 procent). Bijna zes op de tien noemt hogere inkoopprijzen van materialen, grondstoffen of producten. Ruim een kwart merkt dat materialen, grondstoffen en producten minder beschikbaar zijn.
Ongeveer de helft van de ondernemers maakt zich in meer of mindere mate zorgen over het eigen bedrijf. Slechts een klein deel is bezig met het met nemen van maatregelen. Van de 13 procent van de ondernemers die zich daarmee bezighoudt, concentreert 30 procent zich op cyberveiligheid en 28 procent zoekt naar andere en duurzame bronnen van energie.
,,Tegen de achtergrond van een nietsontziende oorlog door Rusland in Oekraïne valt de rest natuurlijk volledig in het niet", zegt KVK-bestuurder Rodrique Engering in een toelichting. ,,We zien ook bij veel ondernemers een grote betrokkenheid. Iedereen realiseert zich de futiliteit van het eigen ongemak." Toch wilde de KVK een beeld hebben van de gevolgen voor ondernemers omdat ze steeds vaker om advies vragen.
In de belegerde Oekraïense havenstad Marioepol zullen dinsdag drie humanitaire corridors geopend worden voor burgers die de stad willen ontvluchten. Dat heeft vicepremier Irina Veresjtsjoek laten weten in een via Telegram verspreide videoboodschap. De burgers zullen geëvacueerd worden naar de stad Zaporizja.
Het is al duidelijk dat er niet genoeg plaatsen zullen zijn, erkende Veresjtsjoek. Daarom vraagt ze de burgerbevolking in de havenstad om de aanwijzingen van de plaatselijke autoriteiten te volgen en georganiseerd zich naar de bussen te begeven. Ze beloofde nog dat niemand achtergelaten zou worden. Er komen elke dag evacuaties, tot iedereen de stad heeft kunnen verlaten.
Volgens het Russische ministerie van Defensie verblijven nog ruim 130.000 mensen in Marioepol. Voor de start van de Russische invasie waren dat er goed 440.000.
De voorbije weken verweten Kiev en Moskou elkaar dat ze de evacuatie van burgers via humanitaire corridors onmogelijk maken.
Hoofdredacteur Dmitri Moeratov van de Russische krant Novaya Gazeta doneert zijn Nobelprijs voor de Vrede aan het het Oekraïense Vluchtelingenfonds. Moeratov was vorig jaar medewinnaar van de prestigieuze prijs voor zijn inzet voor de vrijheid van meningsuiting.
Het besluit is in samenspraak met de krant genomen, schrijft Moeratov op de website van het dagblad. Hij wijst erop dat al 10 miljoen Oekraïners hun huis hebben moeten verlaten en vraagt veilinghuizen de 'wereldberoemde' prijs aan te bieden. De opbrengst van de medaille moet ten goede komen aan 'vluchtelingen, gewonde en zieke kinderen die dringend zorg nodig hebben'. Hij roept verder onder meer op tot een wapenstilstand, uitwisseling van gevangenen en humanitaire corridors.
De kritische krant zag zich onlangs genoodzaakt reportages van Russische militaire acties in Oekraïne van haar website te halen vanwege censuur. Door nieuwe wetgeving kan publicatie van wat desinformatie wordt genoemd leiden tot hoge boetes en maximaal vijftien jaar celstraf. Veel andere onafhankelijke media zijn al gestopt omdat de Russische autoriteiten ze verplicht zich uitsluitend te baseren op informatie van het Kremlin, het leger en de ministeries.
Door de oorlog in Oekraïne zijn zeker 464 scholen en 43 ziekenhuizen beschadigd, aldus Save the Children. Meer dan zestig scholen zijn compleet vernietigd. De hulporganisatie meldt dat na een analyse van cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Sinds het begin van de Russische invasie zijn ruim 3,5 miljoen mensen gevlucht uit Oekraïne. Onder hen zijn meer dan 1,5 miljoen kinderen. In het land zijn nog bijna 6 miljoen kinderen, aldus Save the Children. Die roept op tot de bescherming van burgers en kinderen.
Rusland ontkent dat het in Oekraïne burgerdoelen bestookt, terwijl daar wel bewijs voor is. Volgens Oekraïne zijn duizenden burgers omgekomen. Daarvan hebben de Verenigde Naties er meer dan negenhonderd geverifieerd. Onder hen zijn tientallen kinderen.
De burgemeester van Borispil, ongeveer 30 kilometer ten zuidoosten van Kiev, heeft een deel van zijn inwoners opgeroepen de stad te verlaten vanwege gevechten in de omgeving. Net als in de andere plaatsen rondom de Oekraïense hoofdstad zijn onder de bevolking grote zorgen over de dreiging van mogelijke Russische aanvallen.
Het is volgens burgemeester Volodimir Borisenko niet nodig om in Borispil te blijven. Hij heeft gezegd dat de mannen de stad beter kunnen verdedigen als vrouwen en kinderen weg zijn. De stad heeft in totaal ongeveer 60.000 inwoners.
Een adviseur van de Oekraïense binnenlandminister heeft gezegd dat er in Borispil paniek is ontstaan vanwege geruchten over een Russische aanval woensdag, waarbij de stad zou worden vernietigd. Ook in andere plaatsen rondom Kiev zouden mensen in paniek zijn.
In de omgeving van Kiev vinden al weken gevechten plaats. Volgens Oekraïne is de inname van Kiev een van de belangrijkste doelen van Rusland. De missie is door een presidentieel adviseur omschreven als een zelfmoordmissie voor Russische soldaten.
Bekijk hier dronebeelden van bombardement op Marioepol.
Dit zouden dronebeelden zijn van een bombardement van een industrieterrein in Marioepol. De beelden komen van een Oekraïens Telegram-account.
Het aantal mensen dat Oekraïne is ontvlucht vanwege de oorlog bedraagt nu ruim 3,5 miljoen (3.528.346). Dat laat de Hoge Commissaris voor de Vluchtelingen van de Verenigde Naties weten. Meer dan twee miljoen mensen vluchtten via de grens met EU-land Polen.
Energiebedrijf Eneco gaat geen nieuwe contracten meer afsluiten voor de levering van Russisch gas vanwege de invasie in Oekraïne. Huidige contracten worden niet verlengd. Dat heeft topman As Tempelman gezegd tijdens een persbijeenkomst. Nu komt nog zo’n 15 procent van het gas dat Eneco aan zijn klanten levert uit Rusland. Lees hier het volledige artikel.
Minstens twee megajachten van de Russische miljardair Roman Abramovich liggen nu blijkbaar voor anker in Turkse wateren. De naam van de Chelsea FC-eigenaar staat op de sanctielijsten van het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie vanwege de Russische invasie in Oekraïne.
De Eclipse, met zijn lengte van 162,5 meter een van de grootste jachten ter wereld, meerde dinsdag af bij de zuidwestelijke badplaats Marmaris, meldt persbureau Reuters op basis van de havenautoriteiten. Vrij beschikbare scheepsverkeersgegevens bevestigen dit. Het jacht heeft naar verluidt twee helikopters, negen dekken, een zwembad en ingebouwde raketafweersystemen.
Een ander jacht van de Russische oliemagnaat, de Solaris, zou maandag in het nabijgelegen Bodrum zijn aangekomen. Enkele jonge Oekraïners, leden van een zeilclub, probeerden het afmeren te voorkomen door met een rubberen motorboot bij de boeg van het jacht te varen. Ze hadden Oekraïense vlaggen bij zich met de tekst: Geen oorlog. Het schip, met een waarde van zo’n 600 miljoen dollar (ruim 540 miljoen euro), meerde uiteindelijk af met hulp van een kustwachtschip, zo is te zien op foto's op Twitter. Het jacht had volgens de scheepsverkeersgegevens de wateren van de EU omzeild.
Er is geen bewijs dat Abramovich zich aan boord bevindt van een van de schepen. Vorige week vloog hij in zijn privéjet van Israël naar Istanboel en van daaruit naar Moskou. Volgens de vluchtgegevens was dit de tweede vlucht in drie dagen tijd van een aan Abramovich gekoppeld vliegtuig tussen de Turkse metropool aan de Bosporus en de Russische hoofdstad.
Een week geleden leek het er al verdacht veel op dat Abramovich (55) zijn megajacht Solaris naar een veilige haven probeerde te krijgen. Volgens de maritieme trackingsite Refinitiv voer het woensdagmorgen voor de kust van Albanië met als status ‘awaiting orders’ (wachtend op bevelen). Het jacht vertrok een dag eerder uit een haven in Montenegro met bestemming Turkije, maar die route werd later verwijderd, aldus de site.
Oorlog in Oekraïne dag 27: de laatste ontwikkelingen
De Oekraïense inlichtingendiensten hebben naar eigen zeggen een aanslag op president Zelenski verijdeld. Bij ons in de studio is buitenlandverslaggever Bob van Huët.
Het Russische staatsgasbedrijf Gazprom verklaart dat het gas blijft leveren aan Europa via de pijplijn door Oekraïne. De Europese verzoeken voor gasleveringen bedragen voor dinsdag 108 miljoen kubieke meter, tegen zo'n 105 miljoen kubieke meter een dag eerder.
Eerder werd al bekend dat Gazprom in maart tot nu toe meer gas levert dan de periode daarvoor. Dat heeft te maken met het feit dat klanten vrezen dat de gaskraan door sancties of door schade aan een belangrijke gaspijplijn door Oekraïne dicht zal gaan. Daarom proberen ze wat reserves aan te leggen nu het nog kan.
De Europese gasprijs bleef dinsdag echter onder de 100 euro per megawattuur op de toonaangevende gasbeurs in Amsterdam. Rond 9.00 uur stond de gasprijs op 95,50 euro per megawattuur. De gasprijs beweegt daarmee rond het laagste punt in drie weken. Kort na de Russische invasie in Oekraïne werd voor gas nog een recordprijs van 345 euro per megawattuur betaald.
Door de oorlog in Oekraïne probeert Europa sneller van zijn afhankelijkheid van Russisch gas af te komen. Dat kost echter tijd waardoor er op de korte termijn nog gas uit Rusland nodig blijft. Persbureau DPA meldde vanmorgen dat de Europese Commissie woensdag een plan zal presenteren voor een verplichte gasreserve. De EU-lidstaten moeten er dan voor zorgen dat ze elk jaar op 1 november 90 procent van hun opslagfaciliteiten voor gas gevuld hebben. Met de verplichte gasreserve moet Europa minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen uit Rusland.
Volgens het Oekraïense luchtmachtcommando heeft het Russische leger zijn aanwezigheid in het Oekraïense luchtruim de afgelopen 24 uur vergroot. Naast het inzetten van talloze onbemande luchtvaartuigen, zet Rusland ook straaljagers, kruisraketten en ballistische raketten in, zo citeert de Britse BBC uit een stafverklaring. De Oekraïense Kyiv Independent meldde dinsdagmorgen dat in bijna elke regio van het land het luchtalarm was afgegaan zonder daar een tijdsaanduiding op te plakken.
Hoogleraar: Rusland schendt humanitair oorlogsrecht
Frans Osinga, Bijzonder hoogleraar Oorlogsstudies aan de Universiteit Leiden, zat maandagavond bij Op1 om te praten over de oorlog in Oekraïne en besprak of Poetin en Rusland zich schuldig maken aan oorlogsmisdaden.
De PvdA wil dat Gazprom zo snel mogelijk uit de gasopslag Bergermeer wordt gezet. Volgens de partij is het grotendeels te wijten aan het Russische staatsbedrijf dat deze opslag dit jaar 'niet voor 90, maar slechts voor 30 procent gevuld' was.
Angst voor tekorten had ook voor de oorlog in Oekraïne uitbrak de gasprijzen in heel Europa al torenhoog opgedreven. Er waren niet genoeg voorraden aangelegd en dat daadwerkelijke tekorten deze winter zijn uitgebleven, is vooral te danken aan het relatief milde weer.
De Bergermeer-gasopslag bij Alkmaar is de op één na grootste van Nederland. Gazprom is betrokken bij het beheer van het voormalige gasveld en beschikt er over een fors deel van de opslagcapaciteit. Het heeft daar evenwel afgelopen najaar bijna geen gebruik van gemaakt om nieuw gas op te slaan.
PvdA-Kamerlid Joris Thijssen vermoedt boze opzet. ,,Het heeft er alle schijn van dat Poetin onze gasvoorraden opzettelijk verlaagd heeft, om zo de prijs op te drijven en zijn oorlogskas te spekken. Veel Nederlanders zitten daardoor nu in grote financiële problemen."
Thijssen noemt het beheer van de gasreserves 'een strategisch vraagstuk' dat het kabinet ten onrechte nog altijd aan de markt overlaat. ,,De wereld is veranderd", vindt hij. ,,Wat mij betreft stoppen we zo snel mogelijk met Russisch gas én nemen we zelf weer de controle over onze gasopslag."
Het kabinet ontvouwde vorige week plannen om ervoor te zorgen dat de voorraden beter op peil zijn aan het begin van de komende winter. Bedrijven als Gazprom moeten desnoods verplicht worden reserves aan te leggen, hoewel dat bij het huidige prijsniveau niet aantrekkelijk is.
De Tweede Kamer debatteert dinsdagavond over de leveringszekerheid van gas.
© anp — Gasopslag Bergermeer heeft een opslagcapaciteit van 4,1 miljard kubieke meter wat gelijk staat aan de gemiddelde jaarlijkse gasbehoefte van 2,5 miljoen Nederlandse huishoudens. In de 25 veiligheidsregio's zijn tot nu toe ruim 24.500 plekken voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen beschikbaar. Dat zijn er 700 meer dan maandag werd gemeld. Inmiddels worden op deze locaties nu 13.000 mensen opgevangen, meldt het ministerie van Justitie en Veiligheid.
Eigenlijk was afgesproken met het kabinet dat de regio's nu 25.000 opvangplekken zouden hebben geregeld, maar dat aantal is net niet gehaald. Dit levert op zich geen problemen op omdat iets meer dan de helft van de gereserveerde opvang nog maar bezet wordt.
Het is nog niet duidelijk hoeveel Oekraïners naar Nederland komen. Naast de opvang van de overheden, vangen ook particulieren vluchtelingen op. Hoeveel dat er zijn, is ook niet bekend. Afgesproken is dat de komende tijd iedere regio in ieder geval nog eens duizend opvangplekken moet creëren.
De provincie Utrecht heeft momenteel 2505 plekken beschikbaar. Daar worden 1263 mensen opgevangen, laat de veiligheidsregio weten. Noord-Holland Noord heeft bijna voldaan aan de tweede doelstelling. De regio telt nu 1900 opvangplekken. Daar verblijven ongeveer 1160 vluchtelingen uit Oekraïne. De regio Midden- en West-Brabant verwacht volgende week 2000 opvangplekken beschikbaar te hebben.
De regio's Limburg-Noord en Zuid-Limburg hebben momenteel samen 2000 opvangplekken en voldoen daarmee aan het eerste doel. In de provincie Friesland zijn momenteel bijna 600 opvangplekken in gebruik, minder dan de doelstelling. In de loop van deze week stijgt dat naar ongeveer 1500, verwacht de regio. In Friesland verblijven momenteel ongeveer 240 Oekraïense vluchtelingen. De regio Groningen heeft naar eigen zeggen 'concreet zicht' op het halen van de 2000 opvangplekken. Die zijn nog niet allemaal beschikbaar, omdat de provincie nog ruimte over heeft. Momenteel worden er ongeveer 600 Oekraïners opgevangen.
Andere regio's hebben niet voldaan aan het aantal opvangplekken dat de overheid heeft opgelegd. Zo telt Zaanstreek-Waterland bijna 900 opvangplekken, waarvan zo'n 200 in gebruik zijn. In Hollands Midden zijn iets meer dan 500 opvangplekken gerealiseerd, waarvan ongeveer 350 bezet zijn. De regio verwacht volgende week ruim 800 mensen op te kunnen vangen. Zeeland meldt niet hoeveel opvangplekken er beschikbaar zijn, maar zegt wel dat er momenteel bijna 200 Oekraïense vluchtelingen een plek hebben.
EU-lidstaten moeten ervoor zorgen dat ze elk jaar op 1 november 90 procent van hun opslagfaciliteiten voor gas gevuld hebben. Ze moeten ook tussenstanden geven die door de Commissie worden gecontroleerd. Dat staat in een wetsontwerp dat de Europese Commissie woensdag naar verwachting presenteert en dat persbureau DPA al kon inzien.
Met de verplichte gasreserve moet Europa minder afhankelijk worden van fossiele brandstoffen uit Rusland. In het plan dringt de Commissie er bij de lidstaten en het Europees Parlement op aan om de voorgestelde maatregelen snel te implementeren, nu er door de oorlog in Oekraïne een energiecrisis dreigt.
'Omdat er op elk moment een onderbreking kan zijn in de gastoevoer per pijpleiding, moeten er maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen dat de opslagtanks van de Unie vol zijn om de bevoorrading voor de winter van 2022/2023 te garanderen', luidt het met het oog op de oorlog in Oekraïne en een mogelijke Russische gasleveringsstop.
In de toekomst zullen EU-landen door middel van een vergunningsplicht invloed hebben op de exploitanten van gasopslaginstallaties. Dit om te voorkomen dat deze de energievoorziening in een EU-land in gevaar brengen. In Duitsland worden bijvoorbeeld verschillende gasopslagfaciliteiten geëxploiteerd door Gazprom. Het Russische staatsbedrijf is beschuldigd van het opzettelijk onvoldoende vullen van zijn opslagtanks.
Tegelijkertijd stelt de Commissie voor om geld te betalen voor het vullen en legen van de opslagtanks om zo marktprikkels te creëren. Aangezien niet alle EU-landen over gasopslagfaciliteiten beschikken, zou er ook een mechanisme moeten zijn om de lasten te delen, zodat iedereen kan profiteren van de hogere niveaus.
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties komt woensdag bijeen in een poging het eens te worden over een nieuwe resolutie over de oorlog in Oekraïne.
Verwacht wordt dat een ontwerpresolutie over de humanitaire gevolgen van de Russische invasie in Oekraïne over een ruime goedkeuring kan beschikken, maar het is nog niet helemaal zeker of het woensdag daadwerkelijk tot een stemming komt, aldus diplomaten. Volgens de diplomaten wordt er gestreefd naar minstens 141 ja-stemmen.
De tekst in kwestie eist volgens het persagentschap dpa onder meer een onmiddellijke stopzetting van de Russische vijandelijkheden jegens Oekraïne, en in het bijzonder van alle aanvallen op burgers en civiele infrastructuur. Ook wordt Moskou opgeroepen zijn strijdkrachten onmiddellijk terug te trekken.
Zuid-Afrika stelde eveneens een ontwerpresolutie op, waarin geen melding wordt gemaakt van de Russische agressie. Het is onduidelijk of ook deze tekst ter stemming zal worden voorgelegd.
De Oekraïense inlichtingendiensten hebben naar eigen zeggen een aanslag op president Zelenski verijdeld. In de stad Oezjhorod, aan de grens met Slowakije, werd een groep Russische infiltranten onder leiding van een agent van de Russische geheime dienst gearresteerd, zo meldt het Oekraïense persbureau Unian.
Naast het uit de weg ruimen van Zelenski in Kiev zou de groep van ongeveer 25 mannen ook de opdracht hebben gekregen om in de regeringswijk en in andere delen van het land sabotage-opdrachten uit te voeren. Zij zouden zich hebben willen vermommen als leden van de Oekraïense strijdkrachten om op die manier in Kiev te infiltreren.
De informatie kon niet onafhankelijk worden geverifieerd.
Volgens de Oekraïense regering hebben Russische spionageteams sinds de start van de oorlog al verschillende malen geprobeerd om Kiev te bereiken en Zelenski te elimineren.
De Oekraïense president Zelenski zei maandag dat hij bereid is om een deal met Rusland te sluiten. In ruil voor de toezegging van Oekraïne om geen lid te worden van de Navo moeten de Russen zich terugtrekken uit Oekraïne.
,,Het is een compromis voor iedereen: voor het Westen, dat niet weet wat ze met ons aan moeten met betrekking tot de Navo. Voor Oekraïne, dat veiligheidsgaranties wil. En voor Rusland, dat geen verdere uitbreiding van de Navo wil'', zei Zelenski in een interview met Oekraïense televisiezenders.
Hij herhaalde ook zijn oproep tot directe onderhandelingen met de Russische president Poetin. Zonder een ontmoeting met Poetin zelf, is het onmogelijk om in te schatten of Rusland bereid is een einde te maken aan de oorlog, zei hij.
De Russische beschuldiging dat Kiev chemische en biologische wapens bezit, is volgens de Amerikaanse president Biden niet alleen vals, maar suggereert zelfs dat de Russische president Poetin zelf zou overwegen zulke wapens te gebruiken. Biden leverde geen bewijs voor zijn beschuldiging.
,,Poetin staat met zijn rug tegen de muur", zei Biden tijdens een zakelijk congres maandag. ,,Hij zegt dat Amerika biologische en chemische wapens heeft in Europa. Hij suggereert dat Oekraïne die ook heeft. Dat is een duidelijk teken dat hij overweegt beide te gebruiken."
Het Russische ministerie van Defensie bracht eerder een verklaring naar buiten dat Kiev van plan is om een chemische aanval uit te voeren op zijn eigen bevolking om de schuld daarvoor bij Rusland neer te kunnen leggen. Daarvoor bestaat echter geen bewijs.
Eerder deze maand waarschuwde de Amerikaanse nationale veiligheidsadviseur Jake Sullivan de Russen voor de consequenties van het gebruik van chemische of biologische wapens in Oekraïne. Wat die precies zijn, werd niet nader gespecificeerd door het Witte Huis.
In totaal zijn maandag 8057 mensen geëvacueerd uit Oekraïense steden via zogenoemde humanitaire corridors, meldt de Oekraïense vicepremier Irina Veresjtsjoek. Van hen zijn 3007 mensen via vluchtroutes verplaatst vanuit de belegerde stad Marioepol.
Rusland heeft Oekraïne ervan beschuldigd niet akkoord te zijn gegaan met corridors waarmee geëvacueerden naar Rusland gaan. Miljoenen burgers zouden volgens het Russische ministerie van Defensie door het Oekraïense leger worden vastgehouden en gebruikt als 'menselijke schilden'. Kiev betichtte Moskou er daarentegen herhaaldelijk van Oekraïners te deporteren naar Rusland.